Sektör 2001 krizi sonrasında 42.9 katrilyon liraya kadar yükselen bilançosundaki birikmiş zararlar toplamını 29.3 katrilyon liraya kadar düşürdü.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) bankacılık sektörünün 2003 yılına ilişkin toplulaştırılmış mali tablolarını açıkladı. Buna göre bankacılık sektörünün 2002 yılında 4 katrilyon 75 trilyon lira olan vergi öncesi brüt karı, geçen yıl yüzde 100.5 oranında artarak 8 katrilyon 135 trilyon liraya yükseldi. Söz konusu karından 2 katrilyon 458 trilyon liralık vergi karşılığı ayıran bankacılık sektörünün toplam net karı ise yüzde 95.5 oranında artarak 5 katrilyon 678 trilyon liraya ulaştı. Sektör 2002 yılındaki karından 1 katrilyon 152 trilyon liralık vergi karşılığı ayırmış ve net karı 2 katrilyon 905 trilyon lira olarak gerçekleşmişti. Bankalar 2001 yılında ise yeniden sermayelendirme çerçevesinde hazırlanan bilançolara göre toplam 9 katrilyon lira zarar etmişti. Sektörün brüt karında, döviz kurlarındaki düşüşün de etkisiyle dolar bazında ise yüzde 134.8 oranında bir artış yaşandı. 2002 yılı kurlarıyla 2.5 milyar dolar olan bankacılık sektörünün brüt karı, 2003 yılında 5.8 milyar dolara yükselirken, net kar ise yüzde 128.9 oranında artarak 1.8 milyar dolardan 4.1 milyar dolara ulaştı.
KUR DÜŞTÜ BANKALAR KAR ETTİ
Bankacılık sektörünün 2003 yılında tam bir kar patlaması yapmasında yabancı para işlemlerinden elde ettikleri karlar belirleyici oldu. Öz kaynaklar dışındaki pasiflerinin büyük bölümü yabancı paradan, buna karşılık aktiflerinin büyük bölümü Türk Lirasından oluşan bankalar, döviz kurlarında yaşanan düşüşten önemli bir kar elde ettiler. Sektörün yabancı para işlemlerinden elde ettiği brüt kar 4.2 katrilyon lirayı bulurken, Türk Lirası işlemlerden sağladıkları kar ise 3.9 katrilyon lirada kaldı. Herhangi bir vergi yükümlülüğü doğurmadığı için yabancı para işlemlerinden elde edilen net kar 4.2 katrilyon lira olarak gerçekleşirken, Türk lirası işlemlerden elde edilen brüt karın 2.5 katrilyonu vergi karşılığı olarak ayrıldığı için net kar 1.5 katrilyon lirada kaldı.
KAR FAİZ DIŞI GELİRLERDEN KAYNAKLANDI
Bankacılık sektörünün, 2003 yılında faiz gelirleri bir önceki yıla göre yüzde 11.6 oranında azalarak 44.4 katrilyon liradan 39.3 katrilyon liraya gerilerken, faiz ödemeleri de yüzde 11.4 azalarak 31.6 katrilyondan 28 katrilyon liraya indi. Faiz oranlarındaki düşüş bankacılık sektörünün hem faiz gelirlerini hem de faiz giderlerini önemli ölçüde aşağı çekerken, faiz gelirlerindeki düşüşün, giderlere göre daha yüksek seyretmesi net faiz gelirlerinde yüzde 12.1 oranında bir azalmaya yol açtı. 2003 yılında 8.6 katrilyon liralık net faiz geliri elde eden bankaların karşılık ayırdıktan sonra kalan net faiz gelirleri ise yüzde 5.8 azalarak 8.6 katrilyon lira oldu. Sektörün faiz dışı gelir ve gider dengesi ise 5 katrilyon liralık fazlayla sonuçlandı. Bankaların faiz dışı işlemleri 2002 yılında 691 trilyon lira zararla sonuçlanmıştı.
KAMU BANKALARI ETKİLİ
Bankaların 2003 yılında yaşadığı kar patlamasında Ziraat, Halk ve Vakıflar Bankası'ndan oluşan üç kamu bankasının yüksek performansı belirleyici oldu. Üç banka 2003 yılında brüt karını bir önceki yıla göre yüzde 75 artırarak 2.9 katrilyon liraya çıkardı. Kamu bankalarının net karı ise yüzde 70 oranında artarak 1 katrilyon 790 trilyon lira olarak gerçekleşti. Halk Bankası ve Ziraat Bankası'nın görev zararı alacakları nedeniyle bilançolarına konulan kamu kağıtları bu bankaların önemli ölçüde kar etmesini sağladı. 2002 yılında 1.1 katrilyon lira zarar eden TMSF bünyesindeki bankalar ise 2003 yılında 272 trilyon lira kar ettiler. Özel sermayeli mevduat bankalarının brüt karı ise 2002 yılına göre yüzde 48 oranında artarak 3.9 katrilyon liraya çıktı. Özel bankalar 1 katrilyon lira olan vergi karşılığından sonra bilançolarına net olarak 2.9 katrilyon lira kar yazdılar. Özel bankaların 2002 yılındaki brüt karı 2.7 katrilyon, net karı ise 2.4 katrilyon lira olmuştu. Yabancı sermayeli bankalar ise 2002 yılını 352 trilyon liralık brüt karla tamamlarlarken, net karları ise 186 trilyon lira oldu. Yabancı bankaların brüt karı yüzde 31.8, net karları ise yüzde 123.7 oranında artış kaydetti. Kalkınma ve yatırım bankaları ise 2003 yılını 698 trilyon liralık brüt karla tamamladılar. 186 trilyon lira vergi karşılığı ayıran kalkınma ve yatırım bankalarının net karı ise 511 trilyon lira oldu.
milliyet
Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 21:51
