ÇİN'DE DEPREM, WALL STREET'DE TSUNAMİ OLDU!..
New York Menkul Değerler Borsası Wall Street, ''Çin'deki düşüşün yarattığı kaygılar ve ABD'nin ekonomik büyümesinin yavaşlayabileceği yönündeki veriler'' üzerine bugün satışlarla sert bir düşüş yaşadı.
Dow Jones endeksindeki günlük düşüş, bir ara 546,02 puanı ve yüzde 4,3'lük bir kaybı gördükten sonra son 1 saat içinde biraz toparladı ve endeks günü, yüzde 3,29'luk ve 416,02 puan düşüşle, 12.216,24'den tamamladı.
Dow Jones endeksi böylece, 17 Eylül 2001'den sonraki en sert düşüşünü yaşamış oldu.
Nasdaq endeksi de yüzde 3,86'lık düşüşle 96,65 puan geriledi ve 2.407,87'den kapandı.
Dün piyasaların huzuru kaçtı.
Huzuru kaçıran beklenmedik iki gelişme şunlar: (1) Çin'deki borsa dünyanın en fazla kazandıran borsalarının başında geliyor. Geçen yıl Şanghay borsası yatırımcıların yaklaşık yüzde 130 oranında getiri sağlamalarına imkan verdi.
İşte bunun için Çin'deki borsaya dünyanın her yanından para akıyor.
Dün bir haber duyuldu. Bu habere göre Çin Hükümeti, borsada spekülasyon yapıldığı, haksız kazanç sağlandığı duyumuna dayalı olarak ciddi bir araştırma başlatıyormuş.
İşte bu haber üzerine Şanghay borsasında bir panik ortaya çıktı. Beklenmedik satışların baskısı ile fiyatlar yüzde 8.8 oranında geriledi.
Bir günde yüzde 8.8 oranında fiyat gerilemesinin bu borsaya para yatıranlara faturası 140 milyar dolar dolayında...
(2) ABD'de ekonominin aynası halkın harcamaları, gayrimenkul ve mal satışlarıdır.
Dün ABD'de önemli bir gösterge yayınlandı. Bu gösterge dayanıklı mal satışlarının aylık değişimini ortaya koyan göstergedir. Göstergeye göre geçen ay dayanıklı mal satışları yüzde 7.8 oranında gerilemiş.
Çin ve ABD'de yangın var
Bu ABD ekonomisinde gayrimenkul piyasasındaki gerilemeden sonra üretimde de bir gerileme başlayacağının göstergesidir.
İşte bu iki gelişme, dünya piyasalarındaki oyuncuları "huzursuz" etti. Piyasa oyuncuları, kısa sürede nakde dönerek, yeni şartlara göre "pozisyon" almak arayışına girdi.
Nakde dönme çabası ise, dünya borsalarında genel olarak satışlara ve de fiyatların gerilemesine yol açtı. Bizim borsamız da bu panikden etkilendi. Ulusal 100 Endeksinde günlük kayıp yüzde 4.49 'u buldu.
Büyük dalgalanma beklenmemeli
İMKB Tahvil ve Bono Piyasası, Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 26 Kasım 2008 vadeli tahvilin bileşik faizi yüzde 0.13 puan artarak yüzde 19.53'e yükseldi.
Bizim halkımız genelde ekonominin barometresi olarak dolar fiyatına bakar.
Dün sabah dolar 1.38 YTL'den satılırken, piyasa dalgalanınca, serbest piyasada dolar fiyatı 1.41 YTL'ye kadar çıktı.
Dün Çin'den ve ABD'den gelen haberlerin yarattığı huzursuzluğun gerisinde koskoca bir İran endişesinin yattığını da unutmamak gerekir. ABD ve İsrail'in İran'a karşı sıcak bir harekete geçebilecekleri haberleri petrol ve altın fiyatlarının da yavaş yavaş yükselmesine yol açmıştı.
Bütün bu anlatımdan sonra gelelim en önemli noktaya! Acaba dünkü gelişmeler küresel piyasalarda ciddi bir dalgalanmaya yol açar mı? Bu gelişmeler Türkiye'yi nasıl etkiler?
Bu konularda tahmin yapmak çok zordur. Bu tahmini yapabilenler "piyasalarda oynar ve çok iyi para kazanır." Ama ben küresel büyük oyuncuların, büyük dalgalanmalara izin vermeyeceklerini düşünüyorum. ABD kendi sorununu kendi çözer. Çin ise borsadaki dalgalanmayı dizginleyecek güce sahiptir.
Bu gelişmeler ve bu gelişmelerin uzantısı olarak Türkiye'ye döviz girişinde ciddi yavaşlama, veya tersine hızlı döviz çıkışı beklenmemelidir.
Dolar fiyatı biraz yükselir, faiz biraz daha artar, borsa iner çıkar, sonra bunlar unutulur. Piyasalar yeni bekleyişler içine girer.
Güncellenme Tarihi : 24.3.2016 21:26
