DİYETİN YAŞI OLUR MU?..
Aksi halde boy kısalığından cinsel gelişim yetersizliğine kadar bir dizi hastalık kapıda bekliyor olacaktır. Bize İzmir’den yazan okurumuz Aydan Hanım dizimiz sayesinde 7 kilo verdiğini söylüyor, kendisini kutluyoruz...
Yapılan araştırmalar diyet yapma yaşının 12'lere indiğini gösteriyor. Gençlerin gerek ergenlik çağına adım attığı gerekse ergenlik çağı süresince yaptığı diyetler hele kulaktan dolma diyetler karşısında aileler önlem almalı mı? Diyetin yaşı olur mu? Çocuklarımızın ayna karşısında geçirdiği süreyi sorgulamak gerekir mi? Bu sorular ailelerin önemle üzerinde durması gereken soruların başında yer alıyor. Çocukları sağlıksız diyetlerden korumak kadar onları sağlıksız beslenme koşullarından da korumak gerekiyor.
Gelişimi kötü etkiler
Ergenlik çağında gençlerin sağlıklı ve dengeli beslenmeleri onların büyüme ve gelişim dönemleri olduğu için çok önemlidir. Bu dönemde alınması gereken besinlerin ve vitaminlerin yerini alan sağlıksız gıdalar, dengesiz beslenme şeklinin fiziksel ve biyolojik gelişimi olumsuz yönde etkilediği unutulmamalıdır.
Proteini ihmal etmeyin
Proteinlere ergenlik çağında oldukça fazla ihtiyaç vardır. Çünkü ergenlik çağında enerji ihtiyacının yaklaşık yüzde 12-15'i proteinlerden sağlanır. Bu nedenle yaklaşık olarak kızlar günde 45- 50 gram, erkekler ise 50-60 gram proteini yiyecekler ile almalıdır. Büyüme ve gelişmede önemli bir mineral olan kalsiyum kemik kitlesini arttırmaya ve boyun uzamasına katkı sağlar.
Bu çağda 5 bardak süt ve yoğurt günlük tüketim içinde yer almalıdır. Çinko protein yapımına katkı sağladığından dolayıdır ki yine büyüme ve gelişme süresinde önem taşır. Tavuk, balık, yağsız kırmızı et, süt, baklagiller ve tam tahıllar çinko ihtiyacını karşılar. Vücudun pek çok fonksiyonunun yerine getirilmesinde demirin önemli görevleri vardır. Eksikliği ise tüm organları etkiler. Demir eksiliği zihin gelişimini etkileyebilmekte ayrıca genç kızlarda adet düzensizliğine neden olabilmektedir.
Aileler önlem almalı
Gençlerin bu dönemde yaptıkları diyetler özellikle kulaktan duyma diyetler konusunda ailelerin ciddi bir önlem alması gerekiyorsa bir hekime başvurmaları gerekmektedir. Diyete başlama yaşı ise 18 olmalıdır. Aksi taktirde bir dizi sağlık sorunu riski kapınızda bekliyor olacaktır; boy kısalığı, cinsel gelişim yetersizliği, guatr, anemisi, obezite, aşırı kıllanma, adet düzensizliği, kemik gelişimi yetersizliği gibi..
AiLELERE ÖNEMLi ‘2’ UYARI
Ergenlik çağındaki çocuğunuzu ciddiye alın
1-Özellikle ergenlik çağındaki çocuğunuz ayna karşısından ayrılmıyor ya da tam tersi aynalardan kaçıyor, vücudunun herhangi bir yerinden şikayet ediyor bunu takıntı haline getiriyorsa bu durumu ciddiye alın. Ailelerin çok da fark etmediği yahut üzerinde durmadığı bu ciddi hastalık kızlarda daha çok görülmesine rağmen son yıllarda erkekler arasında da artış göstermiş durumda.
Takıntılar daha çok genç kızlarda göğüs, cilt, burun kusurları ve kilo takıntısı olarak kendini gösterirken erkeklerde saç ve burun takıntısı olarak belirebiliyor. Bedeninden memnun olmama durumu kilo takıntısıyla gelişiyorsa beraberinde yeme bozukluklarını da getirmektedir. Devamlı zayıflama çabası zayıfladığı halde kendini şişman hisseden vakalarda anoreksiya nevroza sık karşılaşılan bir sorundur. Sürekli göbeklerinden ya da basenlerinden şikayet ederler. Sonucu ölümlere kadar varabilen bu yeme bozukluğu oldukça tehlikeli bir hastalıktır.
Protein ve enerji eksikliği ‘malnutrisyon’a yol açar
2-Yetişkinler aldıkları kaloriyi azalttıklarında, besin öğelerinde kısıtlama yaptıklarında zayıflar. Kalori kısıtlaması birçok zayıflama programı yöntemidir. Oysa bu durum çocuklarda bir hastalık nedenidir. Yani çocukların kalori ve besin öğelerine olan gereksinimleri tam olarak karşılanamadığı taktirde bu eksikliğe bağlı olarak sağlık sorunları ortaya çıkar. Yılda yaklaşık 300 000 çocuğun ölümüne neden olan malnutrisyon adı verilen bu sağlık sorunu, protein ve enerji (PEM) eksikliğine bağlı olarak ortaya çıkan bir hastalıktır.
Besin çeşitliliğinin önemi
Proteinden ve enerjiden fakir beslenme şekli sonucu oluşan malnutrisyon (PEM), büyüme ve gelişme için gerekli besin öğelerinin yetersiz ve dengesiz biçimde alınması sonucunda vücut dengesini bozuyor. Yaşla birlikte çocukların enerjiye olan ihtiyacı artar. Dolayısıyla alınan besinlerin ihtiyaçlarının enerji miktarının altında kalmaması gerekir. Besinlerin yeterli ölçüde alınmasından kasıt besin çeşitliliğini de içermektedir. Dengeli beslenme bir kez daha kendini gösteriyor. Çünkü tek tip beslenme şekli de bu hastalığın hazırlayıcısı§dır.
ALIŞVERiŞ LiSTEM
Yağsız kıyma, domates, salatalık, salata malzemesi (yeşillik), brokoli, kabak, soğan, kereviz, lahana ile sebze çorbası, elma, greyfurt, kivi, enginar.
SABAH: 2 bardak oda sıcaklığında su için ve nefes egzersizleri ile güne merhaba deyin. Yarım greyfurt ardından 15 dakikalık hafif tempoda yürüyüş.
KAHVALTI: Peynirli yağsız tost, domates salatalık ve 5 adet yeşil zeytin.
ARA: Nefes egzersizi yapın. 2 adet diyet bisküvi.
ÖĞLEN:1 dilim pizza ya da simit, light kola yağsız yeşil salata.
ARA: 1 elma.
AKŞAM: Sebze çorbası, 5 adet köfte, yağsız yeşil salata,1 adet haşlanmış limonlu enginar.
GECE: 1 adet kivi ya da portakal.
Günün mucizesi
FESLEĞEN
Anne sütünü çoğaltır, yaprakları yenirse depresyona karşı etkilidir. İdrar söktürür. Aynı zamanda yemeklere lezzet katan diyetlerin vazgeçilmez baharatıdır. Gaz sancılarını giderir. Hazımsızlığa karşı etkilidir.
(bugün)