FÜZE KALKANI KARARINDA TÜRKİYE Mİ ETKİLİ?

İddiayı, ABD'de yayımlanan The Washington Times gazetesine konuşan ve füzelerle ilgili hükümetler arası görüşmelerde yer aldığı için adının açıklanmasını istemeyen Avrupalı bir diplomat ortaya attı.

Söz konusu diplomat, Washington'un Polonya ve Çek Cumhuriyeti'ne füze savunma sistemi yerleştirmekten vazgeçme kararının, Türkiye'ye 7.8 millar dolar değerinde Patriot PAC-3 füze bataryası ve bağlantılı sistem satma kararını açıklamasının hemen ardından geldiğini hatırlattı.

Diplomat, ABD yönetiminin İran'ın füze programına karşı daha az maliyetli bir sistem arayışında olduğunu belirterek, “Çek Cumhuriyeti ve Polonya'yı kapsayan program oldukça pahalıydı. Farklı füze sistemleriyle aynı savunma programını daha ucuza mal etmeleri mümkündü. Türkiye'ye satılması planlanan Patriot füzesavar sistemi muhtemelen bu kararın bir parçası" dedi.

Gazeteya göre, Pentagon Sözcüsü Geoff Morrell, geçen hafta Kongre'ye sunulan Türkiye'ye Patriot füze sistemleri satma planının yeni füze savunma stratejisiyle bir ilgisi olmadığını söyledi.

Ancak Beyaz Saray'ın sabit savunma sistemlerinden esnek ve yer değiştirebilir sistemlere geçip, uzun menzilli balistik füzeler yerine kısa ve orta menzilli füzeler üzerinde odaklanmasının, Türkiye ile ilgili iddiaları güçlendirdiğini savundu.

Patriot alımı

ABD Savunma Bakanlığı Pentagon'a bağlı olan Savunma Güvenlik ve İşbirliği Dairesi (DSCA) Türkiye'ye, potansiyel olarak değeri milyarlarca doları bulabilecek uzun menzilli hava savunma ve füze savar füze sistemleri satımı için Amerikan Kongresi'nin iznine resmen başvurmuştu.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Burak Özügergin ise, Polonya'da kurulacak füze kalkanı projesinin Doğu Avrupa'dan Türkiye'ye kaydırılması konsepti çerçevesinde Türkiye'nin füze alımı yapacağı sonucuna varmanın mümkün olmadığını söylemişti.

Eski Başkan George Bush yönetimi, füze kalkanı projesinin, İran ile diğer bazı ülkelerden gelecek tehdide karşı oluşturulduğunu iddia ediyordu. Ancak Rusya büyük kaygı duyduğu plana karşı çıkıyordu.

Yeni düzenleme

ABD, Doğu Avrupa'ya yerleştirmeyi öngördüğü füze kalkanı projesinde yeni düzenlemeye gitti. Konuyla ilgili kararı açıklayan ABD Başkanı Barack Obama, yeni düzenlemenin "füze saldırısı tehdidine karşı daha güçlü ve daha hızlı bir koruma sağlayacağını" belirtti.

Yeni düzenlemeye ilişkin kararın alınmasında, Amerikalı askeri liderlerin İran'ın kısa ve orta menzilli füzelerine karşı savunmaya odaklanılması yönündeki tavsiyelerinin etkili olduğunu bildiren Obama, Rusya'ya da atıf yaptığı konuşmasında, bu ülkenin ABD'nin önceki füze savunma sistemlerine yönelik endişelerinin temelsiz olduğunu belirtti.

ABD, eski Başkan George Bush döneminde alınan kararlar çerçevesinde Polonya ve Çek Cumhuriyetine füze savunma sistemleri kurmayı planlıyordu.

Yeni düzenlemenin ayrıntıları ise, ABD Savunma Bakanı Robert Gates ve Genelkurmay Başkan Yardımcısı James Cartwright tarafından açıklandı.

Gates, ilk aşamada, Akdeniz ve Kuzey denizine kalkan teçhizatıyla donatılmış gemilerin yerleştirileceğini, ikinci aşamada ise kara tesislerinin kurulacağını anlattı.

Gates, ikinci aşamanın hayata geçirilmesi sürecinde Polonya ve Çek Cumhuriyeti ile temasların sürdüğünü belirterek, bu iki ülkenin yeni düzenlemeden dışlanmayacağı mesajını verdi. SM-3 füzeleri taşıyacak gemilerin konuşlandırılmasının Amerikan savunma kapasitelerine, ihtiyaç duyulduğu anda hareket esnekliği kazandıracağını kaydeden Gates, karadan atılan geliştirilmiş SM-3 füzelerinin yerleştirilmesini öngören ikinci aşamanın da 2015 civarında başlatılmasının öngörüldüğünü söyledi.

Gates, "İran ve diğerlerinden gelebilecek ani tehditlere karşı yakın dönemde füze savunma sistemi sağlayacak şekilde, kuzey ve güney Avrupa'ya yeni algılayıcı (sensor) ve önleyiciler (enterseptörler) konuşlandırma imkanına erişmiş bulunuyoruz. Karadan atılan SM-3'lerin yerleştirilmesi konusunda Çek Cumhuriyeti ve Polonya ile görüşmeler başladı" dedi. ABD Savunma Bakanı, bu iki ülkenin de yeni düzenlemede rol alma imkanına sahip olduğunu, yeni düzenlemenin Avrupa'yı çok daha güvenli bir yer haline getireceğini sözlerine ekledi.

Cartwright da, Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon'un "çıkar bölgelerini" korumak için Akdeniz ve Kuzey Denizinin içi ve çevresinde 3 gemiyi bekletmeyi planladığını, ihtiyaç duyulduğu anda bölgeye ek gemilerin de gönderilebileceğini ifade etti.

CNNTURK