Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, Litvanya’nin başkenti Vilnius’ta sona eren iki günlük AB Doğu Ortaklığı Zirvesi sonrasında düzenlenen ortak basın toplantısında açıklamalarda bulundu. Barroso, Rusya’nın baskıları sonucu zirve öncesinde Ortaklık Anlaşması’nı askıya aldığını söyleyen Ukrayna ile müzakerelere üçüncü bir taraf olarak Rusya’nın dahil olmasının "kabul edilemez" olduğunu ifade etti.
Avrupa Birliği olarak, ülkelerin bağımsızlığına saygı gösterdiklerini dile getiren Barroso, bağımsız bir ülke olarak Ukrayna ile aralarındaki ikili görüşmelerin iki tarafı ilgilendiren bir mesele olduğunu belirtti.
AB Dönem Başkanı Litvanya’nın Cumhurbaşkanı Dalia Grybauskaite ise, Ukrayna’ya sundukları siyasi ve ticari anlaşma şartlarında bir değişiklik olmadığını kaydetti. Grybauskaite, adil yargı, seçim sisteminin daha demokratik hale getirilmesi, eski Başbakan Yulia Timoşenko’ya yönelik soruşturmanın sona ermesi gibi kriterlerin yerine getirilmesi durumunda anlaşmanın imzaya hazır olduğunu ifade etti. Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç’in AB ile ortaklığın ilk yılında yaklaşık 27 milyar dolar yardım talebine işaret eden Grybauskaite, AB’nin böyle bir yardımda bulunmayacağını ima etti. Grybauskaite, "Tüm gerekli kıstaslar Ukrayna tarafından biliniyor. Buna ilave yeni bir kıstas gelmeyecek" ifadesini kullandı.
Barroso da, "Biz AB olarak, bu kıstaslar karşılandığında imza atmaya hazırız. Bu konularda yapılan toplantılarda bugüne kadar hayli ilerleme sağladık" dedi. Grybauskaite, Avrupa Birliği’nin; Ukrayna’nın, 2015 Doğu Ortaklığı Zirvesi’ne kadar fikrini değiştirmesini umduğunu da dile getirdi.
UKRAYNA DA GELECEK İÇİN UMUTLU
Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç, Litvanya’daki AB zirvesinde bir anlaşmaya varamasalar da ülkesinin ileride AB ile bir işbirliği anlaşması imzalamaya hala niyetli olduğunu söyledi.
Yanukoviç, AB’nin ülkesine yeterli büyüklükte yardım paketi sunmadığının da altını çizdi. Genel olarak AB’nin ticari ve siyasi ortaklık anlamında en büyük kazancı olarak görülen Ukrayna, geçen hafta Moskova’dan gelen baskı üzerine beklenmedik şekilde, AB ile işbirliği anlaşmasından çekildiğini açıklamıştı.
Daha fazla AB yardımı talep eden Yanukoviç, şu an hapisteki eski Başbakan ve muhalif lider Yulia Timoşenko’nun serbest bırakılması yolundaki AB şartını da reddetti. Yaşanan anlaşmazlık, AB ile Rusya arasında gerginliği artırırken Ukrayna, arada kalmış olmaktan şikayetçi oldu. AB liderleri yaptıkları açıklamada Moskova’nın Ukrayna’ya anlaşmayı imzalamaması yolundaki baskıyı şiddetle kınadıklarını bildirdi.
Almanya Başbakanı Angela Merkel, Rusya’nın blokla eski Sovyet ülkeleri arasındaki ilişkileri tehdit olarak görmemesi gerektiğini söyledi. Merkel ayrıca Ukrayna’ya kapının hala açık olduğunun altını çizdi.
Avrupa Birliği dün Rusya ile daha yakın bağ uğruna Brüksel ile serbest ticaret anlaşmasını reddeden Ukrayna’yı ekonomik geleceğini riske attığı yolunda uyarmıştı.
Öte yandan AB liderleri, Gürcistan ve Moldovya geçici işbirliği anlaşmalarını karara bağladıklarını ilan etti.
