İslamabad Mutabakatı’nın ardından İsviçre’nin ünlü Bürgenstock tatil beldesinde bir araya gelen ABD ve İran heyetleri, nükleer kısıtlamalar ve Orta Doğu’da kalıcı barışı şekillendirmek üzere tarihi zirveye başladı. ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance liderliğindeki Washington delegasyonu ile İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf başkanlığındaki Tahran heyeti, aylar sonra ilk kez doğrudan temas kurdu. Katar bankalarında bloke edilen 6 milyar dolarlık fonun serbest bırakılması pazarlıkları ve Lübnan'da savaşı kalıcı olarak durdurma maddesinin ele alınacağı 60 günlük zorlu maratonun tüm perde arkası belli oluyor.
ABD VE İRAN ARASINDA İMZA İDDİASI
İran haber ajansı Fars, Al Jazeera'da yer alan ve bugün İran ile ABD arasında ek bir sembolik imza töreni düzenleneceği yönündeki haberi yalanladı.
İRAN CUMHURBAŞKANI'NDAN DİKKAT ÇEKEN AÇIKLAMA: "6 MİLYAR DOLAR GERİ DÖNÜYOR"
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ile imzalanan mutabakat zaptının büyük ölçüde İran'ın çıkarlarını koruduğunu savunarak, yaklaşan müzakere sürecinin ekonomik ve diplomatik kazanımlarını kısa süre içinde herkesin göreceğini söyledi.
Pezeşkiyan, Katar'da dondurulan 6 milyar dolarlık İran fonunun serbest bırakılacağını belirtirken, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun anlaşmadan rahatsız olan ilk isim olduğunu ifade etti:
"İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasında imzalanan anlaşmanın tüm hükümleri bizim lehimizedir. Bu görüşmelerin ve müzakerelerin başarıları zamanla açıkça ortaya çıkacaktır. Katar'da tutulan 6 milyar dolarlık fonlarımız geri dönecek. Netanyahu ise bu görüşmelerden memnun olmayan ilk taraftır. Bizi birçok işten alıkoyan Trump, son konuşmasında bunların hepsini halkın ve milletin hakkı olarak gördü.
Katar'daki 6 milyar dolar paramız geri dönecek. Netanyahu müzakerelerden en çok memnun olmayan kişi.
ABD'nin tek talebi bizim nükleer bomba sahibi olmamamızdır, bu konuda ölen liderimiz de defalarca biz nükleer bomba istemiyoruz demiştir. Biz nükleer bomba istemiyoruz. Amerikalılar bize 'Bunu yazılı hale getirin ve imzalayın' dediler, biz de imzaladık."
Pezeşkiyan, mutabakatın İran ekonomisi açısından yeni fırsatlar doğuracağını savunarak, ülkenin kaynaklarına yeniden erişebileceğini ve ekonomik sorunların çözümü için önemli bir zemin oluştuğunu ileri sürdü:
"ABD'nin tutumu geçmişe göre 180 derece değişti ve İran halkının haklarını görmezden gelemeyeceğini kabul etti. Yaklaşan müzakereler ekonomik canlanma, pazarların açılması ve mevcut sorunların çözümü için son derece uygun bir zemin hazırladı. Kaynaklarımıza yeniden erişim imkanımız olacak ve bunların nasıl kullanılacağına kendimiz karar vereceğiz.
Görüşmelerin başlamasıyla birlikte Katar'da bulunan 6 milyar dolar serbest bırakılacak. Kesin olan bir şey var ki, uranyum zenginleştirme hakkımızdan asla vazgeçmeyeceğiz ve karşı taraf da bunu kabul etmek zorunda kalacak."
6 dakika önce
İRAN'DAN LÜBNAN UYARISI
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile İran arasında başlayan müzakere sürecinin önündeki en büyük engelin İsrail'in saldırıları olduğunu belirterek, bugünkü görüşmelerde bu konunun ana gündem maddesi olduğunu söyledi.
Bekayi, görüşmelerin ilk gününde Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğunda ikili temaslar yapılacağını, öğleden sonra ise İran, ABD, Katar ve Pakistan heyetlerinin katılımıyla dörtlü toplantı gerçekleştirileceğini açıkladı.
Mutabakat zaptının imzalanmasının ardından asıl önemli aşamanın uygulama süreci olduğunu vurgulayan Bekayi, şu ifadeleri kullandı:
"Bugün bildiğiniz gibi bir günlük bir toplantımız olacak. Planlamaya göre sabah saatlerinde Pakistan ve Katar heyetleriyle arabulucu sıfatıyla ikili görüşmeler gerçekleştireceğiz. Öğleden sonra ise İran, Amerika, Katar ve Pakistan heyetleri arasında dörtlü bir toplantı yapılacak. 28 Hordad tarihinde bu belgeyi imzaladık ve ilk andan itibaren uygulama sürecinin takibini gündemimize aldık. Herhangi bir belgenin uygulanması, imzalanmasından çok daha önemlidir. Diplomatik süreç bir sonuca ulaşmak için yalnızca bir aşamadır; asıl önemli olan, varılan mutabakatın hayata geçirilmesidir.
Bu toplantı, İran'ın karşı tarafın taahhütlerini yerine getirmesini talep etme ve takip etme konusundaki ciddiyetini göstermektedir. Hiçbir zaman bir belgeyi imzalayıp, karşı tarafın bunu kendiliğinden uygulamasını beklemedik. Geçmiş deneyimlerimizi de asla unutmuyoruz. Bu nedenle bugünkü görüşmelerin temel amacı, anlaşmanın uygulanma sürecini yakından takip etmektir.
Anlaşmanın 13. maddesi son derece açıktır. Nihai anlaşmaya yönelik müzakerelerin başlaması, Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerde düşmanlıkların sona erdirilmesini öngören 1. madde başta olmak üzere beş temel hükmün uygulanmasına bağlıdır. Bu şartların yerine getirilmediğini biliyoruz. ABD ya bu hükümlerin uygulanmasını sağlayamadı ya da bunu yapmak istemedi. İsrail rejimi ise taahhütlerini ihlal etmeyi sürdürüyor. Bugünkü görüşmelerin ana konusu da buydu."
62 dakika önce
İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI'NDAN İLK ADIM
ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının ardından başlayacak müzakere süreci öncesinde Pakistan heyeti, Başbakan Şahbaz Şerif liderliğinde İsviçre'ye geldi.
Öte yandan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İsviçre'deki ilk resmi temasında mevkidaşı Ignazio Cassis ile Bürgenstock'ta görüştü.
21 dakika önce
İRAN'IN ÖNCELİĞİ BELLİ OLDU
Tahran yönetimi ise taahhütlerin karşılığı olarak dondurulmuş fonlarına erişim talep ediyor. ABD'nin ilk etapta Katar bankalarında bloke edilen 6 milyar dolarlık hesabı serbest bırakmaya hazır olduğu, İran'ın bu fonu insani yardım ve tıbbi malzeme tedariki için kullanabileceği ileri sürüldü.
Zirveye Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü de teknik danışmanlık sağlamak üzere katılıyor.
1 dakika önce
MASADAKİ BÜYÜK PAZARLIK
Pakistan ve Katar heyeti de İsviçre’de bulunuyor. Bugün öğle saatlerinde İran ve ABD heyetleri arasında, İslamabad'da sağlanan uzlaşmanın ilk aşamasını temsil eden sembolik bir imza ve metin değişim töreninin yapılması planlanıyor.
60 gün sürmesi öngörülen bu zorlu nükleer müzakere maratonunda tarafların ilk tur hedefleri ise netleşti:
Washington delegasyonu, ilk tur görüşmelerin sonunda, Haziran 2025'teki savaştan bu yana askıya alınan BM müfettişlerinin İran’daki nükleer tesislere yeniden tam erişim sağlamasını garanti altına almak istiyor.
1 dakika önce
HEYETLERDE KİMLER VAR?
ABD tarafında J.D. Vance’e, Orta Doğu krizindeki arabuluculuk rolleriyle bilinen Beyaz Saray temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner eşlik ediyor. Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise arka planda gerilimi düşürme diplomasisini yönetiyor. İran kanadında ise Meclis Başkanı Khalibaf'ın yanı sıra Dışişleri Bakanı yardımcıları masada yer alıyor.
Vance, kendisinin birkaç gün bölgede kalacağını, ardından teknik uzmanların çalışma düzeyindeki görüşmelere devam edeceğini söyledi.
21 Haziran, 2026 - 10:25
1 dakika önce
HÜRMÜZ NE OLACAK?
ABD ve İran, müzakereler sürerken 60 günlük bir ateşkes üzerinde anlaşmış olsalar da, İran Devrim Muhafızları Ordusu dün İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırıları nedeniyle Hürmüz Boğazı'nın kapatılacağını duyurmuştu.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Sözcüsü Tim Hawkins ise Hürmüz Boğazı'na ilişkin iddiaları reddederek, boğazın açık olduğunu belirtmişti. Hawkins, "Deniz trafiği akmaya devam ediyor ve ABD güçleri durumun bu şekilde sürmesini sağlamak için gelişmeleri izlemeyi sürdürüyor" demişti.
1 dakika önce
BÜRGENSTOCK'TA HAREKETLİ SAATLER: İLK OTURUMUN GÜNDEMİ LÜBNAN
Al Mayadeen ve Al Jazeera'nın aktardığına göre ikili ve üçlü ön görüşmeler gerçekleştirildi. Bölgedeki diplomatik kaynaklar, resmi oturumun yerel saatle öğleden sonra (TSİ 14:30) başlayacağını açıklandı.
Nisan ayından bu yana Washington ve Tahran arasındaki doğrudan temas kurulamamıştı.
Açılış oturumunun ardından masaya gelecek ilk ve en kritik başlığın, Lübnan’da savaşı kalıcı olarak durdurma maddesinin uygulanması ve İsrail'in ateşkes ihlallerinin önlenmesi olduğu öğrenildi.
ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, Washington’dan ayrılmadan önce Maryland’daki Andrews Ortak Üssü’nden yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullanmıştı:
"Umarım nükleer meselede ilerleme kaydedeceğiz, Lübnan ateşkes meselesinde de ilerleme kaydedeceğiz. Bence odaklanmamız gereken iki büyük konu bunlar. Manşetlere rağmen sahada durum aslında biraz yavaşlıyor. İsrail ve Lübnan'ın her ikisinin de güvenli ve emniyetli olmasını sağlamak için bu konuyu sürekli olarak yönetmemiz gerekecek."
21 Haziran, 2026 - 10:25
1 dakika önce
HEYETLER İSVİÇRE'YE ULAŞTI
İslamabad Mutabakatı’nın ardından İsviçre’nin ünlü Bürgenstock tatil beldesinde ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance ve İran Muhammed Bakır Kalibaf,liderliğindeki heyetler, nükleer kısıtlamalar ve Orta Doğu’da kalıcı barışı şekillendirmek üzere İsviçre’ye ulaştı.
Zirve öncesinde heyetler arasında çok kritik ikili ve üçlü diplomatik temaslar gerçekleştirildi.
