Geçen hafta Moskova'da bir konser salonuna düzenlenen ölümcül terör saldırısından bu yana Kafkasya'da sosyal medyada tekrar tekrar bir fotoğraf paylaşıldı: beyaz bir masa örtüsü etkinliğinde giyinip birbirine sıkı sıkı sarılmış yakışıklı bir genç çiftin fotoğrafı.
Uzun siyah saçları, çiçek desenli elbisesinin üzerine bukleler halinde dökülerek narin bir gülümseme oluşturan Lilit İsrailli, Ermeniydi.
Kısa kesilmiş siyah saçları ve siyah kravatlı kıyafetiyle uyum içinde kendinden emin bir gülümsemesi olan kocası Vugar Huseynov, etnik Azerbaycanlıydı.
22 Mart saldırısının kurbanları arasında onlar da vardı.
X'te bir kişi şöyle yazdı: "Ermeni ve Azeri olmak ve tüm bu direnişlerle yüzleşmek, aşık olmak ve evlenmek çok nadir görülen bir şey." “Sonra 3-4 terörist gelip yokmuş gibi canlarını alıyor. Allah'ım, onlara cennetin en güzel köşesini ver."
Huseynov ve İsrailli, Moskova'nın Vnukovo Uluslararası Havaalanında çalışıyordu; havacılık hizmetleri firması UTG, Hüseyinov'un mevcut bir çalışan olduğunu ve İsrailli'nin daha önce şirkette çalıştığını bildirdi .
İsrailli'nin ailesi Rus medyasına 1,5 yaşında bir çocukları olduğunu söyledi
Çiftin hikayesinin arka planı hakkında çok az bilgi verildi, ancak kendi topluluklarından güçlü bir direnişle karşı karşıya kaldıklarını söylemek yanlış olmaz.
Yapılan bir ankette Ermenilerin yüzde 92'si Ermeni bir kadının Azerbaycanlı bir erkekle evlenmesini onaylamadıklarını söyledi.
Azerbaycanlılar arasında Ermenilerle ilgili oran yüzde 99'du.
Sovyet döneminde Ermenilerle Azeriler arasındaki evlilikler, etnik Ermenilerin yüzde 10 ila 20'sini oluşturduğu Azerbaycan'ın başkenti Bakü gibi karışık nüfusun yoğun olduğu yerlerde daha düzenli bir olaydı.
Londra merkezli Chatham House'un Rusya ve Avrasya Programının ortak araştırmacısı Laurence Broers, karma evliliklerin “Bakü kozmopolitliğinin bir simgesi” olduğunu yazdı.
Ne kadar acımasız bir dünya. Huzur içinde yatsınlar ve çocukları, anne ve babasının sevgisinin onu yaratmak için kültürel sınırlara meydan okuduğunu bilerek büyüsünler."
Ancak Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla Dağlık Karabağ topraklarındaki çatışma patlak verince, Ermenistan ve Azerbaycan'ın bir arada yaşama dönemi de sona erdi. Neredeyse tüm etnik Ermeniler Azerbaycan'dan kaçtı ya da sürüldü; Geriye kalan çok az kişi, genellikle karma evlilikler yapan kişiler veya onların çocuklarıydı ve çoğu durumda hayatlarının bu yönünü gizli tutuyorlardı.
Ermeniler ve Azerilerin komşu olarak yaşamaya devam ettiği Gürcistan ve Rusya gibi yerlerde karma evlilikler hâlâ yaşanıyor ama son derece nadir. Rusya, evliliklere ilişkin verileri etnik kökene göre tutmuyor, bu da kaç tane Ermeni-Azerbaycan çiftinin bulunduğunu bilmeyi imkansız hale getiriyor.
“Ben yarı Ermeni, yarı Azerbaycanlıyım ve bununla gurur duyuyorum. Bu çok yürek parçalayıcı," diye yazdı bir Reddit kullanıcısı çiftin ölümüyle ilgili bir başlıkta . "Bunun gibi çok az çift kaldı. Ne kadar acımasız bir dünya. Huzur içinde yatsınlar ve çocukları, anne ve babasının sevgisinin onu yaratmak için kültürel sınırlara meydan okuduğunu bilerek büyüsün. Umarım çocukları sağlıklı, güçlü ve kökleriyle gurur duyarak büyür.”
Hüseynov, nadir aile öyküsünün yanı sıra, saldırı sırasında gösterdiği özverili cesaretle de öne çıktı. Görgü tanıklarının kaydettiği görüntülerde, eşini ve diğer kurbanlarını korumak ve saldırganları yavaşlatmak için devrilen masaları kullanmaya çalıştığı görülüyor.
Onların anıları Ermenistan ile Azerbaycan arasında barışı sağlasın."
Huseynov ve İsraillilerin kimlikleri hakkında ilk haber yapan Rus Telegram kanalı Mash, "Meslektaşları Vugar'ın yetenekli ve nazik olduğunu söyledi" diye yazdı .
En az 137 diğer ölü kurbanla birlikte çiftin trajik kaderiyle ilgili haberler yayılırken, acı veren tepkiler arasında, 1990'lardan bu yana tekrarlanan savaşlar ve etnik şiddet nedeniyle körüklenen köklü rekabeti yansıtan kaçınılmaz olarak acımasız yorumlar da vardı.
Azerbaycan Telegram sayfasındaki bir yorumcu, "Bir Ermeni ile evlendi ve karma ona yetişti" diye yazdı.
“Kızlarını bir Türk'e nasıl verdiler? Onlar da Azeri mi?” Bir Ermeni sayfasındaki yorumcu, Türklerle yakın dilsel ve tarihi bağları olan Azeriler için birçok Ermeni milliyetçisinin kullandığı kısaltmayı kullanarak yazdı.
Ancak bunun gibi yorumlar hızla kınandı ve reddedildi.
“Onların anıları Ermenistan ile Azerbaycan arasında barışı sağlasın. Bir Twitter kullanıcısı , 21. yüzyılda artık savaş yok” diye yazdı .
Bir başkası da "Ermeni kız kardeşime ve onun Azerbaycanlı kocasına rahmet diliyorum" diye yazdı. “Siyasi dünyanın bizi yok etmesine izin vermeyin.”
