Türkiye Akdeniz’deki hamleleri ve Libya’daki ateşkeste öncü rolüyle inisiyatifi ele alırken Avrupa denklem dışı kaldı. Konuyu haberleştiren Yunan gazetesi Ekathimerini, “Muhtemelen yakın gelecekte Erdoğan’ın koruduğu Serrac ayakta kalacak ve bu da deniz sınır anlaşmasının yürürlülükte kalacağı anlamına geliyor” ifadesini kullandı.
Avrupalı siyasiler ve Batı medyası, Türkiye’nin bölgesel liderlik rolünün güçlendiğine ilişkin tespitlerini son günlerde sıklaştırdı. Doğu Akdeniz, Libya ve Suriye’de etkin güç olarak sahada yer alan Türkiye’nin liderliği artık Batılılarca itiraf ediliyor. Yunanistan’ın etkili gazetelerinden Ekathimerini son analizinde, Libya ve Doğu Akdeniz’deki gelişmelerin Atina’nın istediği gibi gitmediğini ve Türkiye’nin bölgedeki gücünü Rusya ile birlikte konsolide ettiğini yazdı. Yunanistan’ın kendi çıkarları yerine genellikle iç kamuoyuna dönük, yetersiz adımlar attığını belirten gazete, “Basitçe ifade etmek gerekirse, Ortadoğu ve Doğu Akdeniz’deki jeopolitik değişimler arasında Erdoğan önemli bir oyuncu haline gelerek, Türkiye’ye bir bölgesel süper güç statüsü kazandırdı” itirafında bulundu
Kritik jeopolitik güç
Analizin devamında Ekathimerini, “Daha da kötüsü, ABD ve Avrupa Birliği Yunanistan’ın Avrupa’ya değil, Ortadoğu’ya ait olduğu izlenimini yaratıyor. Ve böylece Yunanistan Ankara’nın insafına bırakılıyor” diye yazdı. “Erdoğan bir şekilde her şeye müdahil olmayı başarıyor” diyen Yunan gazetesi, Erdoğan’ın attığı adımlarla Libya’da kritik jeopolitik bir güç elde ettiği ve bölgede etkisini genişlettiği tespitini yaptı. Gazete “Muhtemelen yakın gelecekte Erdoğan’ın koruduğu Serrac ayakta kalacak ve bu da deniz sınır anlaşmasının yürürlülükte kalacağı anlamına geliyor” ifadesini kullandı.
Libya'da ağırlığımız yok
Türkiye’nin artan etkisine dair bir yorum da İtalya Haber Ajansı’na (AKI) konuşan Avrupa Parlamentosu Anayasa İşleri Komisyonu Başkanı Antonio Tajani’den geldi. İtalya haricinde Avrupa’nın Libya’da ‘hiçbir ağırlığının olmadığını’ söyleyen Tajani, “Pazar günü Libya üzerine yapılacak olan Berlin Konferansı’nı bekliyoruz. Ama, Avrupa maalesef tamamıyla bölünmüş durumda ve Libya’da hiç ağırlığı yok. Almanya’daki girişimde ise İtalya tamamen denklem dışı kaldı” tespitinde bulundu.
Yunan dışarıda kaldı
Libya’da Hafter çetesinin yanında saf tutan Yunanistan’a bir darbe de Berlin’den geldi. Yunanistan, Berlin’de 19 Ocak Pazar günü düzenlenecek Libya Konferansı’na davet edilmedi. Dışişleri Bakanı Nikos Dendias, bu duruma şaşırdıklarını belirterek “Yunanistan’ın neden bu sürecin parçası olmadığını anlamıyoruz” dedi. Devlet televizyonu ERT’ye konuşan Yunan bakan, “Organizatörlere en iyi dileklerimizi sunuyoruz” şeklinde kinayesiyle kızgınlığını belli etti. Ülkenin ana muhalefeti olan sol koalisyon ise Atina’nın düştüğü durumu şöyle eleştirdi: “Konferansa Kongo bile çağrıldı ama Yunanistan davet edilmedi. Hükümet, Türkiye’nin uluslararası alanda tek başına kaldığını söylüyor, ama pek öyle olmadığı görülüyor.”
Türklerin rolü çok güçlü
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Avrupa Parlamentosu’nun (AP) Strazburg’daki genel kurul oturumunda Libya krizine ilişkin yaptığı açıklamada Türkiye’nin rolüne dikkat çekti. Berlin sürecine destek veren Borrell, “6 ay öncesine kadar bu iki aktör (Türkiye ve Rusya) orta Akdeniz’de yoklardı, şimdi önderliği almış durumdalar” dedi. Gayrimeşrû silahlı güçlerin lideri Halife Hafter’in Moskova’dan ateşkesi imzalamadan ayrıldığını hatırlatan Borell, “Libya’da ateşkesin sağlanacağını garanti edebilirim” iddiasında bulundu.
İki stratejik kahraman
Bir diğer mesaj ise Avrupa Ekonomik İşler Komiseri ve İtalya eski Başbakanı Paolo Gentiloni’den geldi. La Republica’ya konuşan Gentiloni, Libya krizini ‘sürüncemede bıraktığı’ için ABD ve AB’yi eleştirirken, oluşan güç boşluğunu diğer aktörlerin (Rusya ve Türkiye) doldurduğunu söyledi. Fransızlar da Türkiye’nin rolünün artmasından duyduğu rahatsızlığı gizlemiyor. La Figaro gazetesinde yayınlanan bir analizin satır aralarında Türkiye ile ilgili ilginç tespitlere yer verildi. Türkiye ve Rusya’dan ‘stratejik düellonun iki kahramanı’ olarak bahsedilen analizde, ABD ve Avrupa eleştirildi. ABD’nin Ortadoğu’ya eskisi gibi ilgi duymadığı, Avrupa’nın da etkisiz kaldığı vurgulanarak, Türkiye’nin bölgenin ağabeyliğine soyunduğu iddia edildi.
