Ciddi Suçlamalar Gündemde
Channel 4'un en çok izlenen programlarından biri olan Married at First Sight UK'nin çekimleri esnasında iki kadın, programdaki eşleri tarafından tecavüze uğradıklarını BBC'ye açıkladı. Bir başka kadın katılımcı ise rıza dışı bir cinsel eylem iddiasında bulundu. Her üç kadın da yapımcı şirketin kendilerini korumak için yeterli çabayı göstermediğini dile getirdi.
Pazartesi günü öğleden sonra yapılan bir açıklamayla Channel 4, tüm bölümlerin hem dijital yayın platformlarından hem de doğrusal hizmetlerden kaldırıldığını ve programa ait sosyal medya kanallarının da askıya alındığını duyurdu. Kanal, BBC News'in haberi yayınlamasından kısa bir süre sonra yaptığı açıklamada, "ciddi suiistimal iddialarıyla karşılaşılmasının ardından" geçen ay programdaki katılımcı refahına ilişkin harici bir inceleme başlattığını bildirdi.
Programın Birleşik Krallık versiyonunu hazırlayan bağımsız yapım şirketi CPL'in avukatları, refakat sistemlerinin "altın standart" ve sektör lideri olduğunu ve tüm bu vakalarda uygun şekilde hareket ettiklerini savundu.
Katılımcıların İddiaları ve Yaşananlar
"Cesur bir sosyal deney" olarak tanıtılan Married at First Sight UK, bekâr kişilerin daha önce hiç tanımadıkları yabancılarla sahte bir düğünle "evlenmelerini" konu alıyor. Yasal bağlayıcılığı olmayan bu evliliklerde çiftler, balayına çıkıyor, birlikte yaşamaya başlıyor ve neredeyse her gün filme alınarak ilişkilerini yönetiyorlar.
BBC'ye konuşan üç kadın, kendilerine daha iyi koruma sağlanması gerektiğini düşündükleri için açıklama yapma kararı aldıklarını belirtti. Kadınlardan birinin iddiaları şu şekilde özetleniyor:
Bir kadın, programdaki eşinin kendisine tecavüz ettiğini ve asitli saldırıyla tehdit ettiğini öne sürdü. Bu kadın şimdi CPL'e karşı yasal işlem başlatmak istiyor.
İkinci bir kadın, programdaki eşi tarafından tecavüze uğradığı iddiasını yayından önce hem Channel 4'e hem de CPL'e bildirdi. Buna rağmen kadının yer aldığı bölümler yine de yayınlandı.
Üçüncü bir kadın ise programdaki eşini cinsel suistimalle suçladı.
'Korkudan Tamamen Donakaldım'
Kimliğinin gizli kalmasını isteyen ve Lizzie olarak anılan kadınlardan biri, programdaki partneriyle ilgili "tehlike sinyallerini" neredeyse anında fark ettiğini söyledi. Lizzie, balayı sırasında ekrandaki eşinin özel anlarda sık sık öfke nöbetleri geçirdiğini belirtti.
"Öfkesi bir anda patlardı, tamamen odaklanmış bir öfkeye kapılırdı."
Lizzie, o gece partnerinin kendisine saldırdığını iddia etti.
"Dairemizde, kanepedeydik ve benimle cinsel ilişkiye girmeye çalıştı. Ben sürekli hayır, yapmak istemiyorum dedim. Ama o, 'Hayır diyemezsin, sen benim karımsın' demeye devam etti. Ve yine de yaptı."
Lizzie, yaşananları "penetratif seks" olarak tanımladı ve ertesi sabah refakat ekibine mesaj attığını, morluklarını gösterdiğini ifade etti. CPL avukatları, morlukların Lizzie tarafından kendilerine sert ama rızaya dayalı cinsel ilişki sonucu olarak tanımlandığını söyledi. Lizzie'nin ekrandaki eşinin avukatları ise tecavüz iddiasını reddederek tüm cinsel temasın tamamen rızaya dayalı olduğunu belirtti.
Yayın Öncesi Bilinen İddia
Kimliğini korumak amacıyla Chloe olarak anılan diğer bir kadın ise çekimler bittikten sonra fakat program yayınlanmadan önce hem Channel 4'e hem de CPL'e tecavüze uğradığını bildirdi. Chloe, bir keresinde ekrandaki eşinin "hayır" demesine rağmen devam ettiğini anlattı.
"Sırıttı ve üstüme tırmandı, bacağımı hareket ettirdi... O zamana kadar gerçekten pes etmiştim ve sadece kameralar geldiğinde bana kızmasını istemiyordum. Sadece orada uzandım ve pencereden dışarı baktım."
Chloe'nin şikayeti üzerine Channel 4, CPL'in refakat prosedürlerini takip ettiği sonucuna vardı ve Chloe'nin yer aldığı sezon yayına girdi. Chloe'nin ekrandaki eşinin avukatları ise cinsel ilişkinin rızayla başladığını ancak Chloe'nin vücut diliyle artık rıza göstermediğini belli etmesi üzerine hemen durduğunu savundu.
Shona Manderson'ın Deneyimi
Programın 2023 sezonunda yer alan Shona Manderson, Panorama'ya kamera karşısında konuşarak, partnerinin cinsel ilişki sırasında sınırları aştığını ve CPL'den daha iyi bir refakat hizmeti alması gerektiğini söyledi. Shona, korunma yöntemi olarak geri çekilme konusunda anlaştıklarını ancak bir keresinde ekrandaki eşi Bradley Skelly'nin izni olmadan içine boşaldığını belirtti.
Olaydan kısa bir süre sonra, CPL ve Channel 4, ilişkinin potansiyel olarak sağlıksız olduğu endişesiyle çifti programdan çıkarma kararı aldı. Programdan ayrıldıktan yaklaşık bir hafta sonra hamile olduğunu öğrenen Shona, "Kürtaj yaptırma kararını verdim. Bu gerçekten çok zordu," dedi. Bradley Skelly ise yaptığı açıklamada "cinsel suistimal" veya "kontrolcü" olduğu yönündeki tüm iddiaları kategorik olarak reddettiğini bildirdi.
Kurumlardan Tepkiler ve Çağrılar
Yaratıcı Endüstriler Bağımsız Standartlar Otoritesi başkanı Barones Helena Kennedy KC, bu durumun bir "cinsel ihlal" sayılabileceğini ifade etti. Kennedy, Channel 4'e programın refakat sistemini değerlendirmesi için harici araştırmacılar getirme çağrısında bulundu ve kişisel olarak MAFS UK'nin hiç yayınlanmaması gerektiğini düşündüğünü ekledi.
Bir Ofcom sözcüsü, kuralları uyarınca yayıncıların bir programa katılmaları sonucu önemli zarar görme riski altında olabilecek kişilerin refahına gereken özeni göstermekle yükümlü olduklarını belirtti. Dijital, Kültür, Medya ve Spor Bakanlığı sözcüsü ise iddiaların "ciddi" olduğunu ve "televizyonda çalışan ve yer alan herkese her zaman onurlu ve saygılı davranılması gerektiğini" vurguladı.
