İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (ortada), dün Beyaz Saray'da ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmenin ardından Gazze'de ateşkes ve rehinelerin serbest bırakılması anlaşmasının olasılığına ilişkin iyimser bir tavır sergiledi. Fotoğraf: Alex Wrobelwski, AFP
İsrail'in çatışmaları durduracak bir anlaşmaya varılması ihtimaline ilişkin iyimser bir tutum sergilemesinin ardından Hamas, Gazze'deki ateşkes görüşmeleri kapsamında 10 rehineyi serbest bırakacağını duyurdu.
İslamcı grubun açıklaması, Katar'ın arabuluculuğunda dört gün süren dolaylı görüşmelerin ardından ve ABD'nin haftanın sonundan önce 60 günlük bir ateşkes anlaşmasına varılacağına inandığını belirtmesinin ardından geldi.
ABD'nin özel temsilcisi Steve Witkoff, anlaşmanın bir kısmının, Hamas'ın 7 Ekim 2023'te İsrail'e düzenlediği ve savaşı başlatan saldırıdan bu yana elinde tuttuğu 10 canlı rehinenin iadesini içereceğini söyledi.
Gazze yakınlarındaki İsrail sınır yerleşimlerine düzenlenen saldırıda ele geçirilen 251 rehineden 49'u halen Filistin topraklarında tutuluyor. Bunlardan 27'sinin öldüğü sanılıyor.
Hamas, yaptığı açıklamada, görüşmelerde önemli engellerin devam ettiğini, özellikle Gazze'ye yardımların serbest akışı, İsrail'in askeri çekilmesi ve kalıcı barış için "gerçek garantilerin" bulunduğunu belirtti.
Ancak şunu ekledi: "Hareket gerekli esnekliği gösterdi ve 10 tutukluyu (rehineyi) serbest bırakmayı kabul etti.
“İşgalin uzlaşmazlığı nedeniyle bugüne kadar bu konulardaki müzakereler zorlaşmış olmasına rağmen, engelleri aşmak, halkımızın acılarına son vermek ve özgürlük, güvenlik ve onurlu bir yaşam özlemlerini sağlamak için arabulucularla ciddi ve olumlu bir ruhla çalışmaya devam ediyoruz.”
İsrail, Doha'daki görüşmelerin dördüncü gününde de yardım konusundaki tutumuna yönelik şikayetlerin gelmesiyle birlikte, ABD Başkanı Donald Trump'ın çatışmanın sona ereceğine dair iyimserliğine destek vermiş gibi görünüyor.
İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, televizyonda yaptığı konuşmada, askeri harekatın İsrailli rehinelerin eve dönmesini sağlayacak bir anlaşmanın zeminini hazırladığını söyledi.
Çarşamba günü Washington'da Trump ile yaptığı görüşmenin ardından Hamas'ı ezme kararlılığından hala taviz vermeyen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ufukta bir anlaşma olduğuna inandığını söyledi.
Fox Business Network'ün Maria ile Sabah programına verdiği demeçte, "Sanırım bir anlaşmaya yaklaşıyoruz," dedi . "Anlaşmaya varma ihtimalimiz yüksek."
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar da geçici bir anlaşmanın "elde edilebilir" olduğunu ve daha kalıcı bir barış için görüşmeleri başlatabileceğini söylerken, Cumhurbaşkanı Isaac Herzog da değişim için "tarihi bir fırsat"tan söz etti.
Herzog, "Küresel güç dengelerinin ve bölgesel stratejik manzaranın yeniden şekillendiği tektonik değişimlerin yaşandığı bir çağdayız" dedi.
"Bu anı kaçırmamalıyız."
'Çoğunlukla dinliyorum'
Netanyahu, Hamas'ın İsrail'e yönelik tehdidini kalıcı olarak ortadan kaldırmak istediğini savunuyor.
Ancak Gazze'de ev yapımı bombalar ve pusular sonucu ölen askerlerin sayısının artmasıyla birlikte, savaşın sona ermesi için içeride ve dışarıda artan baskılar altında.
Ordu dün Gazze'deki çatışmada bir askerin daha öldürüldüğünü duyurdu.
Hamas, "Gazze teslim olmayacak" diye yemin etti.
Doha'daki müzakerelere yakın bir Filistinli kaynak, İsrail heyetinin "müzakere etmekten çok dinlediğini, bunun da Netanyahu'nun devam eden engelleme ve olası bir anlaşmayı sabote etme politikasını yansıttığını" söyledi.
Hamas daha önce tüm rehinelerin serbest bırakılması yönündeki baskılara karşı çıkarak savaşın sona ermesini ve İsrail'in Gazze'den tamamen çekilmesini talep etmişti. İsrail ise Hamas'ın bir daha asla güvenliğini tehdit edemeyeceğinden emin olmak istiyor.
Katarlı arabulucular bu hafta başında bir anlaşmaya varılmasının zaman alacağı konusunda uyarıda bulunmuştu.
Bir deprem gibi
Gazze Sivil Savunma Ajansı dün yaptığı açıklamada, İsrail saldırılarında 26 kişinin hayatını kaybettiğini, bunlardan en az 6'sının çocuk olduğunu bildirdi.
Patlamalardan birine tanık olan 40 yaşındaki Zuhair Judeh, "Patlama deprem gibiydi, çok şiddetliydi" dedi. Patlama, insanların enkaz altında hayatta kalanları ararken telaşlı görüntülere yol açtı.
“Şehitlerin bedenleri ve kalıntıları dağılmıştı,” diye ekledi “korkunç bir katliam” dedi.
AFP'nin Gazze Şehri yakınlarındaki El-Şati kampına düzenlenen saldırıyla ilgili yorum talebine yanıt olarak İsrail ordusu, "birkaç Hamas teröristini vurduğunu" söyledi.
Gazze Şeridi'nde medyaya uygulanan kısıtlamalar ve bölgeye erişimdeki zorluklar nedeniyle AFP, olaya karışan tarafların paylaştığı ölü sayısını ve ayrıntıları bağımsız olarak doğrulayamıyor.
AFP'nin İsrail resmi verilerine dayanarak yaptığı sayıma göre, Hamas'ın Ekim 2023'teki saldırısında çoğunluğu sivil olmak üzere 1219 kişi hayatını kaybetti.
Hamas kontrolündeki bölgenin sağlık bakanlığına göre, İsrail'in misilleme saldırıları sonucu Gazze'de çoğunluğu sivil olmak üzere en az 57.680 kişi hayatını kaybetti. Birleşmiş Milletler bu rakamları güvenilir kabul ediyor.
- Agence France-Presse
