Tartışmalı Projenin Geçmişi ve Yasal Zemin
Filistinlilere yönelik hasmane tavrıyla tanınan aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Ben Gvir, geçtiğimiz yıl Cezaevi Servisi Komiseri Kobi Yaakobi ile gerçekleştirdiği bir toplantıda ilk kez hapishanelerin timsahlı hendeklerle kuşatılması teklifini dile getirmişti. Başlangıçta Doğa ve Parklar Kurumu’nun muhalefetiyle karşılaşan tasarı, kurumun timsahların sadece eğitim ve bilimsel araştırma maksadıyla barındırılabileceğini belirtmesine rağmen hazırlık aşamasında kalmaya devam etti.
Ancak, Çevre Koruma Bakanı Idit Silman tarafından kısa süre önce atılan bir imza ile projenin önündeki mühim bir mani bertaraf edildi. İsrail merkezli Kanal 7'nin aktardığına göre Bakan Silman, "dünyanın en büyük ikinci sürüngeni" olarak bilinen Nil timsahını "koruma altındaki yabani hayvan" statüsünden çıkaran ve "bakımı yapılan yabani hayvan" sınıflandırmasına dahil eden bir kararnameyi onayladı.
Yeni Düzenleme ve Olası Sonuçları
Bu yasal değişiklikle birlikte, aralarında İsrail Cezaevi Servisi'nin de bulunduğu kamu kuruluşlarına, belirli şartlar altında kendi tesislerinde timsah besleme imkânı tanındı. Haberde, İsrailli yetkililerin bu yönteme dair inancı şu şekilde aktarıldı:
Hendeklerin güvenlik maliyetlerini düşüreceğine ve cezaevi güvenliğini artıracağına inanılıyor.
Planın maliyetine ilişkin olarak ise genç bir timsahın değerinin yaklaşık 8 bin dolar, yetişkin bir timsahın ise 20 bin doları bulabildiği bilgisi paylaşıldı. Ben Gvir’in timsahları ilk olarak ülkenin güneyindeki Ketziot Hapishanesi’ne konuşlandırmayı amaçladığı öne sürülmüştü. Fakat Bakan Silman’ın onayına karşın, projenin fiiliyata dökülüp dökülmeyeceği henüz netlik kazanmadı.
Cezaevlerindeki Mevcut Durum
İsrail'in Gazze Şeridi'ne yönelik saldırılarının başladığı 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana Filistinli tutukluların karşılaştığı şartların daha da kötüleştiği rapor ediliyor. Verilere göre, İsrail cezaevlerinde kadın ve çocukların da dahil olduğu 9 bin 600’den fazla Filistinli esir ve buna ek olarak 3 bin 532 "idari tutuklu" yer alıyor. İsrail İnsan Hakları için Doktorlar örgütü, Ekim 2023 ile Haziran 2026 arasında gözaltı sürecinde 105 Filistinlinin yaşamını yitirdiğini açıkladı. Uzmanlar, Ben Gvir’in planının hayata geçirilmesinin cezaevi politikalarını daha da katılaştıracağı yönünde ikazda bulunuyor.
Bilgi notu: Ben Gvir’in bu fikrinde, ABD'nin Florida eyaletindeki Everglades Parkı'nda bulunan ve "Alligator Alcatraz" (Timsah Alcatraz) adıyla bilinen göçmen gözaltı merkezinden ilham aldığı düşünülüyor. Etrafının timsahlarla dolu olması sebebiyle kaçmanın imkânsız kabul edildiği bu merkez, gelen eleştiriler neticesinde geçen ay faaliyetlerine son vermişti.
