Degel HaTorah'ın ruhani lideri, İsrail'in askerlerini 'devletin şerefi için' savaşa gönderdiğini ve bunun 'cinayete teşvik ettiğini' öne sürdü; Haredi milletvekilleri ise onun yorumlarını savundu.
Ultra-Ortodoks Degel HaTorah siyasi grubunun ruhani lideri Haham Dov Lando, Pazar günü dindar askerlerin orduda hizmet ederek cinayet işlediklerini söyledi.
Lando, Bnei Brak'taki evinde Mir Yeşiva'sının yöneticileriyle yaptığı bir toplantıda, özellikle İsrail Savunma Kuvvetleri'nde görev yapan dindar Siyonist topluluğu üyelerini kınadı.
"Eğer devlet, devletin şerefi için asker gönderir ve onlar da insanları öldürürse, bu da mı caizdir?" diye sordu retorik bir şekilde. "Bu düpedüz cinayettir."
Görünüşe göre hükümeti kastederek şöyle devam etti: "Yani cinayetleri kışkırtıyorlar. Kurtuluş için değil, sadece devletin şerefi için savaş açıyorlar."
Bu tartışma, ultra-Ortodoks erkeklere uzun süredir tanınan askerlik hizmetinden muafiyetler konusundaki gerginliğin son alevlenmesiydi. Lando'nun Pazar günü yaptığı yorumlar, kendisinin ve diğer önde gelen Haredi hahamlarının İsrail Savunma Kuvvetleri ve askerleri hakkında dile getirdiği ilk eleştirilerden çok uzaktı.
Bu yorumlar ayrıca, İsrail Savunma Kuvvetleri'nde (IDF) her türlü hizmete karşı çıkan ultra-Ortodokslar ile Bezalel Smotrich'in Dini Siyonizm partisi tarafından temsil edilen ulusal dindar kesim arasındaki koalisyon içindeki bölünmeleri de ortaya çıkardı.
Ulusal dini kamp, genellikle askerlik hizmetini yeşiva eğitimiyle birleştirir ve askerleri sıklıkla muharebe ve seçkin birliklerde görev yapar; birçoğu, ordunun personel sıkıntısı çekmesine ve bazılarının yüzlerce gün yedek askerlik yapmasına neden olan ultra-Ortodoksların askerlik yapmayı reddetmesinin yükünü taşır.
Dini Siyonizmin ultra-Ortodoksların askerlikten muafiyet taleplerine boyun eğmesi, topluluk içinde son derece popüler olmayan bir durumdur ve Lando'nun yorumları hem Haredilere hem de Dini Siyonizm liderliğine karşı geniş çaplı öfkeye yol açmıştır; liderlik ise bu yorumlar karşısında büyük ölçüde sessiz kalmıştır.
Nihayet Pazartesi günü geç saatlerde yanıt veren Smotrich, yeşiva öğrencilerine şunları söyledi: "Bu büyük bir ikilem. Bir yandan sessiz kalamayız, diğer yandan da bilgelerin sözlerine dikkat ettiğimiz için konuşamayız."
Smotrich, tapınakların yıkımını anan yaklaşan Tisha B'Av oruç gününe atıfta bulunarak, başkaları hakkında kötü konuşmanın yasak olduğunu öven ayeti okudu.
Smotrich daha ölçülü bir tavır sergilerken, Başbakan Benjamin Netanyahu, ofisi tarafından yayınlanan bir açıklamada ultra-Ortodoks liderliğine yönelik nadir görülen bir kınamada bulundu.
Netanyahu, “İsrail Savunma Kuvvetleri askerleri, laik ve Haredi olsun, evlerini, işlerini ve ailelerini bırakıp İsrail Devleti'ni, vatandaşlarını ve tüm İsrail ulusunu korumak için hayatlarını riske atıyorlar,” dedi. “Onlar, kamuoyunun tüm kesimlerinden ve elbette Tevrat dünyasından derin bir takdir, minnet ve tam destek hak ediyorlar.”




