Bu yıl dünyada meteorolojik karakterli doğal afetlerde artış bekleniyor. Yangınlar, seller, fırtınalar ve aşırı sıcaklıkların birçok bölgede etkili olacağı öngörülürken, Türkiye’ye etkileri de merak konusu oldu.
Konuya ilişkin CNN Türk'e konuşan Prof. Dr. Orhan Şen, korkutan senaryoları tek tek anlattı.
EN SON 1997'DE OLDU
Şen, bu yılın “süper El Nino yılı” olduğuna dikkat çekerek, "Süper El Nino dediğimiz 1997’de bir defa süper El Nino olmuştu.
Ondan da daha kuvvetli bir süper El Nino geliyor. El Nino geliyor ama El Nino’nun da süperi geliyor. Ama El Nino daha başlamadı.
EL NİNO İÇİN TARİHİ VERDİ
Şu anda El Nino Temmuz ayından itibaren başlayacak ve önümüzdeki sonbaharı da içine alacak. Dolayısıyla özellikle sonbahar aylarında ve kışa doğru yaklaşan aylarda senin dediğin o taşkınlar, aşırı yağışlar ve seller ön plana çıkacak.
Ama yazın ikinci ayından itibaren yani Temmuz, Ağustos hatta Eylül ayında da aşırı sıcaklar, sıcak hava dalgaları peş peşe gelecek ve şimdiye kadar olanlardan biraz daha tehlikeli bir dalga olacak bunlar, insan sağlığı açısından ön plana çıkacak" dedi.
EL NİNO NEDİR?
Aşırı sıcakların 40 dereceyi aşabileceğini söyleyen uzman isim El Nino hakkında şu bilgileri verdi:
"El Nino, Doğu Pasifik’teki deniz yüzey sıcaklığının ısınmasından kaynaklanan makro ölçekli meteorolojik bir olay. Ama bu olay dünyanın her tarafında etkili oluyor.
Etkisi; meteorolojik karakterli doğal afetlerin artışını, frekansının artışını ve geliş yollarının değişmesini sağlıyor. Bunun yanında kuraklığı da beraberinde getiriyor. Hani diyeceksin hem seller olacak hem aşırı yağışlar olacak. Kuraklık nedir? Esasında sel ve aşırı yağış bir kuraklık demektir.
BARAJLARIN DOLMASINA GÜVENMEYİN
Çünkü aşırı yağışlarda şiddetli yağışlarda sular yüzeysel akışlarla akıp gidiyor. Toplayamıyorsunuz, barajlarda birikmiyor. Kesinlikle bir işe yaramıyor. Bu nedenle bu sene barajlarımız doldu, İstanbul barajları %70-73’lere kadar çıktı. Yağışlarla birlikte yükseldi. Aynı zamanda Ege ve Marmara bölgesindeki diğer büyük şehirlerin barajları da dolma seviyesine erişti.
TEHLİKE BÜYÜK
Ama buna pek güvenmeyelim. Önümüzdeki kış yağışlarda bir azalma bekleniyor bu süper El Nino’dan dolayı. Dolayısıyla bu yıl bazı bölgelerde vatandaşların canını sıkacak gelişmeler olabilir.
Özellikle Akdeniz çukurundaki ülkeler yani Güney Avrupa’daki ülkeler, İtalya, İspanya, Yunanistan ve Türkiye de bunun içerisinde. Buralarda orman yangınları her sene büyük risk teşkil ediyor. Bunun yanında Doğu Güney Asya’daki muson yağışları ve aşırı yağışlar da can sıkıcı olabilir
Çorum'da dün meydana gelen hortumda 5 kişi yaralandı.
DOĞAL AFETLERDE ARTIŞ OLACAK
Ayrıca hortum oluşumlarına değinen Şen, şöyle konuştu:
"Her sene zaten doğal afet oluyor. Bir kuraklık oluyor veya aşırı yağmur oluyor. Hortumlar meydana geliyor. Kara hortumları meydana geldi ki kara hortumları her zaman görülen bir meteorolojik olay değildir. Hele bizim enlemlerimizde daha çok İskenderun civarında deniz hortumları görülür ama kara hortumları da meydana geldi. Bunların frekansları da artacak.
Geçtiğimiz hafta yaz havası yaşadık. Anadolu’daki toprak aşırı ısındı. Aşırı ısınınca üzerine soğuk hava geldiğinde yukarıdaki soğuk hava aşağı iniyor, aşağıdaki sıcak hava yukarı çıkıyor ve bu düşey hareket hortumları oluşturuyor. Sel ve hortumlarda da artış daha fazla görülecek.
Deniz hortumları da daha fazla olacak. Deniz hortumlarında denizin nemi etkili oluyor. Karadaki hortumlarda ise sıcaklık ön plana çıkıyor. Dolayısıyla iklim değişikliği ve küresel ısınmanın etkisiyle meteorolojik karakterli doğal afetlerde Türkiye’de artış görülecek"
