İngiliz basınına göre Trump, NATO’nun yeni askeri stratejisini ve 'yeni üs' planını bizzat Ankara’da açıklamaya hazırlanıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, NATO'yu temelinden sarsacak devrim niteliğindeki planını Ankara Zirvesi'nde açıklamaya hazırlanıyor. İran savaşına destek vermeyen müttefiklerden asker çekilmesi ve savunma bütçesini artırmayanların koruma kalkanından çıkarılması masada.
ANKARA ZİRVESİ’NDE YENİ DÜNYA DÜZENİ
İngiliz basını tarafından deşifre edilen bilgilere göre, ABD Başkanı Donald Trump NATO’da tüm dengeleri değiştirecek radikal bir hazırlık içerisinde.
İran ile yaşanan silahlı çatışma sürecinde bazı NATO müttefiklerinin sergilediği isteksiz tavır yüzünden Trump yönetimi harekete geçti. ABD yönetimi, operasyonlara destek vermeyen veya yavaş hareket eden ülkelerdeki askeri varlığını azaltmayı planlıyor.
Amerikan kuvvetlerinin, çatışma sırasında daha fazla yardım sağlayan ülkelere kaydırılması gündemin ilk sırasında yer alıyor.
YÜZDE 5 HARCAMAYAN KORUMASIZ KALACAK
Trump, müttefik ülkelerin savunma harcaması hedefini GSYİH’nın %2’sinden %5’ine çıkarmayı hedefliyor. Belirlenen bütçe disiplinine uymayan ülkelerin karar alma süreçlerinden dışlanması ve ittifakın temel taşı olan 5. madde korumasından mahrum bırakılması planlanıyor.
ABD yönetiminden kaynaklar, "Ödeme yapmıyorsanız, gelecekteki harcamalar için oy kullanmamalısınız" diyerek müttefiklere daha önce de mesaj göndermişti.
ALMANYA’DAN ASKER ÇEKME TEHDİDİ
Masadaki tek konu bütçe ile sınırlı değil. Trump'ın, operasyonel destek konusunda beklentileri karşılamayan Almanya’daki Amerikan askerlerini tamamen çekmeyi değerlendirdiği ileri sürüldü.
Özellikle Avrupa'nın Orta Doğu'daki krizlere ve Hürmüz Boğazı güvenliğine yeterli katkıyı sunmaması, Washington'da iplerin kopmasına neden oldu.
AVRUPA TRUMP'A KARŞI NE YAPACAK?
Fransa ve Almanya öncülüğündeki Avrupa güçleri, savunma politikalarında figüran rolünü reddetmekle meşgul.
Euractiv’e konuşan yetkililer, Fransa’nın "Avrupalıların kendi savunmaları için bağımsız hareket edebilme yeteneği kazanması" gerektiği yönünde diğer ülkeleri bilgilendirdiğini söyledi.
SACEUR KOLTUĞUNA ALMAN GENERAL Mİ OTURACAK?
Diplomatik kaynaklardan sızan bilgilere göre, NATO’nun askeri planlarını yöneten Avrupa Müttefik Kuvvetler Yüksek Komutanlığı (SACEUR) görevinin Almanya’ya devredilmesi masadaki en ciddi seçeneklerden biri olarak duruyor. Eğer bu değişim hayata geçerse, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ilk kez bir Avrupalı yetkili ittifakın tüm askeri stratejisini denetleme yetkisine sahip olacak.
Öte yandan Avrupa Birliği, sadece komuta kademesinde değil üretim bandında da bağımsızlık istiyor. Kendi yerli üretim kapasitesini artırmayı hedefleyen birlik insansız hava araçları, siber savunma ve mühimmat gibi stratejik alanlarda dokuz farklı boşluğu doldurmaya odaklanıyor.
"NATO BAŞARISIZ OLDU"
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, Trump'ın NATO'nun son altı hafta boyunca Amerikan halkına sırtını döndüğünü düşündüğünü ifade etti. Trump ise Genel Sekreter Mark Rutte ile yaptığı görüşmenin ardından, NATO’ya ihtiyaç duyulduğu anlarda ittifakın yanlarında olmadığını savundu.
The Telegraph gazetesinin haberine göre, Ankara'da yapılacak görüşmelerin, ittifakın geleceğini tayin edecek bir dönüm noktası olması bekleniyor.
ZİRVE ÖNCESİ "DENGELEYİCİ GÜÇ" HAMLESİ: TÜRKİYE ÇATLAĞI KAPATABİLİR Mİ?
Ev sahibi Türkiye ise Trump ve Avrupa arasındaki İran savaşından kaynaklanan devasa uçurumu dengeleyici politikasıyla aşmaya çalışacak.
Türkiye açısından en kritik başlıkların başında, NATO'nun daha geniş bölgeyle kuracağı ilişkiler yer alıyor. 2004 yılında İstanbul'da düzenlenen tarihi zirvede Türkiye'nin öncülüğüyle hayata geçen İstanbul İşbirliği Girişimi, Körfez ülkeleriyle ilişkileri kurumsal bir zemine oturtmuştu. Ancak bugüne kadar beklenen somut sonuçları vermeyen bu mekanizmanın, Ankara Zirvesi ile yeniden canlandırılması ve daha etkin bir role kavuşturulması hedefleniyor.
ANKARA DENGELEYİCİ ÇİZGİ PEŞİNDE
Ev sahibi ülke olmanın getirdiği diplomatik ağırlık, Türkiye'ye ittifak içindeki krizlerde arabuluculuk şansı tanıyor. Diplomatik kaynaklar, Ankara'nın giderek derinleşen transatlantik çatlağı tamamen kapatmasının mümkün olmadığını, ancak dengeleyici bir çizgiyle sürece katkı sunmasının bile büyük bir başarı sayılacağını yineledi. Türkiye, hem ABD hem de Avrupa kanadıyla kurduğu diyalog sayesinde masadaki tansiyonu düşürmeyi amaçlıyor.
KRİTİK EŞİK: ANKARA’DAN NE ÇIKACAK?
Kutuplaşmış atmosferde gerçekleşecek Ankara Zirvesi, NATO’nun birlik ve beraberliğini sürdürüp sürdüremeyeceğine dair nihai karar noktası olacak. Türkiye’nin ev sahibi olarak zorlu denklemde nasıl bir strateji izleyeceği, sadece ittifakın geleceğini değil, bölgedeki jeopolitik dengeleri de doğrudan etkileyecek.
TRUMP ZİRVEYE GELİR Mİ?
ABD Başkanı'nın gelmeme durumu zirvenin etkisini azaltabilir. Ancak şu anda tüm hazırlıklar Trump'ın gelişine göre yapılıyor.
