Çoğumuz değerli metalleri düşündüğümüzde aklımıza altın veya platin gelir. Ancak bu ışıltılı devlerin gölgesinde sessizce gizlenmiş, o kadar nadir, o kadar yoğun ve o kadar pahalı bir metal vardır ki en pahalı mücevherleri bile utandırır. Dünyanın en pahalı metali olan osmiyumla tanışın; kilogramı göz yaşartıcı bir şekilde 1.330.820 avro değerindedir. Peki, bu belirsiz elementi ağırlığından, yani hemen hemen her şeyden daha değerli kılan şey tam olarak nedir?
Dünyanın en pahalı metali kilogramı 58 milyon lira..
Dünyanın en pahalı değerli metalleri dendiğinde çoğu insanın aklına ilk olarak altın veya platin gelir. Ancak kilogram başına en yüksek maliyet aslında daha az bilinen bir başka element olan osmiyumdur ; fiyatı kilogram başına 1.330.820 avroya (yaklaşık 58 milyon lira) ulaşmaktadır. Bu nadir metal neden bu kadar pahalı ve onu özel kılan nedir?
Osmiyum Tam Olarak Nedir?
Osmiyum, bilinen bir isim olmayabilir, ancak gerçek bir ağır siklettir — kelimenin tam anlamıyla. Doğal olarak oluşan herhangi bir elementin en yüksek yoğunluğuna sahip olan bu gümüş-mavi metal, en küçük alana şaşırtıcı miktarda kütle sığdırır. Rutenyum, rodyum, paladyum, iridyum ve platinin kendisini de içeren platin grubu metallerinin (PGM'ler) bir parçasıdır .
Osmiyumun eşsiz bir özelliği vardır: Tüm doğal elementler arasında yoğunluğu en yüksek olanıdır.
Bu, inanılmaz miktarda kütleyi en küçük alana sığdırabildiği anlamına geliyor.
Osmiyum da rutenyum, rodyum, paladyum, iridyum ve platin gibi kendi başlarına oldukça değerli elementleri içeren platin metal grubuna aittir.
Genel olarak, osmiyumun olağanüstü yüksek maliyeti, olağanüstü nadirliğinin, son derece karmaşık çıkarma ve saflaştırma yöntemlerinin ve bir dizi benzersiz fiziksel ve kimyasal özelliğinin birleşimidir.
Osmiyumu bu kadar özel kılan şey, aşırı nadirlik , karmaşık çıkarma yöntemleri ve bilim insanlarının , mühendislerin ve hatta lüks mücevhercilerin karşı koyamadığı olağanüstü özelliklerin birleşimidir .
Halk tarafından nispeten bilinmemesine rağmen, osmiyum basitçe kasalarda veya özel koleksiyonlarda saklanmaz. En ileri teknolojilerin bazılarında "perde arkasında" aktif olarak çalışıyor.
Nasıl Çıkarılır?
Kayadan saf osmiyuma giden yolculuk, herkesin harcı değildir. Metal, esas olarak Rusya ve Güney Afrika'da çıkarılan platin grubu cevherlerinin rafine edilmesi sırasında küçük bir bileşen olarak çıkarılır. Norilsk Nickel ve Anglo American Platinum gibi şirketler, söz konusu karmaşık kimyayı idare edebilen birkaç şirket arasındadır.
Olağanüstü dayanıklılığı, siyah elmaslar gibi parıldayan eşsiz kristal yapısıyla birleşince, gerçekten eşsiz ve özel bir şeye sahip olmak isteyen koleksiyoncuların ilgisini çekiyor.
Dünyada bilinen Platin Grubu metal kaynakları, başlıca (Bushveld) Güney Afrika Cumhuriyeti, (Ural) Rusya ve (Sudbury) Kanada'da toplanmıştır. Dünya platin grubu metal üretiminin %98'i bu ülkelerin elinde olup, geri kalan %2'si başta ABD ve Kanada olmak üzere diğer ülkelere dağılmıştır.
Türkiye'de bilinen bir PGM rezervi olmadığı iddia edilse de son verilere göre Bulgaristan'ın 2.500 tonluk ikinciliğine rağmen, Türkiye'de 127.000 ton osmiyum olduğu değerlendirilmektedir.
