Dünya
  • 3.4.2003 02:11

OSMANLI, AMERİKA'NIN 14 GÜNDE ULAŞTIĞI KUT KENTİNİ İNGİLİZE DAR ETMİŞTİ

Amerikan birliklerinin 14 günde ulaştıkları Kut kentine, İngilizler I. Dünya Savaşı’nda Osmanlı birliklerinin savunması nedeniyle bir yılda ulaşabilmişti. Ancak bölgede tam bir hezimet yaşayan İngiliz birlikleri Osmanlı ordusuna teslim oldu. 1914 sonlarında Irak’a bugünkü gibi güneyden asker çıkaran işgalci İngiliz ve Hint askerleri, General John Nixon ve General Charles Townshend komutasında 1915 sonbaharında Bağdat’a doğru yürüyüşe geçti. Osmanlı Irak cephe komutanı Süleyman Askeri'nin intiharına yol açan gelişmenin ardından bu görevi devralan Albay Nureddin Bey (Sakallı Nureddin Paşa) 27 Eylül 1915’te İngilizleri Kut önünde karşıladı. İlk önce Bağdat’ın 30 km güneyine kadar çekilen Osmanlı ordusu, İngilizleri püskürttü ve General Townshend etrafı Dicle nehri ile çevrili Kut yarımadasında kuşatıldı. Nureddin Bey’in yerine Irak komutanlığına getirilen 52. Tümen Komutanı Halil Paşa kumandasındaki kuşatmayı yarmak için Basra’daki İngiliz genel karargahının yaptığı üç taarruz da büyük kayıplar ve fiyaskoyla sonuçlandı. Öyle ki, sinir krizleri geçiren İngiliz İmparatorluğu, General Aylmer komutasındaki birliklerin başarısız olan birinci taarruzun ardından Irak cephe komutanı J. Nixon’ı azledip Percival Lake’i bu göreve getirdi; ancak yeni komutan da kuşatmadaki birliklerini kurtaramadı. Çaresiz kalan İngilizler, savaşa birlikte girdikleri Rusya’dan yardım istedi. O dönemde Iran’ın Kirmenşah bölgesini işgal etmiş olan Rus kuvvetlerinin komutanı Baratov’un Kut üzerine yaptığı saldırı da sonuçsuz kaldı. Kurtuluş ümidi kalmayan, erzak ve cephane sıkıntısı çeken General Townshend, Halil Paşa’ya 26 Nisan’da mektup yazarak Kut’u teslim etmeye hazır olduklarını bildirdi. Halil Paşa ise birlik, silah ve cephaneleri teslim etmesi şartıyla istediği yere gidebileceği cevabını verdi. Townshend ise tüm silah ve cephanesini yok ettirerek 29 Nisan 1916’da teslim oldu. 40 bin kayıp verdiler Yaklaşık 5 ay süren kuşatmanın ardından, 13 general, 481 subay ve 7 bini Hintli 13 bin 300 İngiliz askeri Osmanlı birliklerine teslim oldu. Tarihe Kut ül Amare zaferi olarak geçen savaşlar sırasında İngilizler 40 bin kayıp ve esir verirken Osmanlı birlikleri ise 25 bin askerini kaybetti. Bugün hava gücünü kullanamayan Irak’ın aksine Kut ül Amare savaşı sırasında Osmanlı birlikleri sınırlı sayıdauçakla önemli görevler yaptı. Keşif görevleri yapan Osmanlı uçakları bir taraftan da düşman hedeflerini bombardıman etti. Uçaklar, 17 Şubat 1916’da İngiliz Generali Aylmer’in karargahını vurdu. 26 Nisan 1916’da Kut ül Amare’deki İngiliz kuvvetlerine erzak yardımına çalışan bir İngiliz uçağı da Türk avcı uçağı tarafından düşürüldü. Ancak kazanılan bu tarihi zafere rağmen savaşın genelinde mağlup olan Osmanlı ordusu, takviye edilen İngilizlerin bölgeyi Şubat 1917’de işgal etmesine engel olamadı. Irak’ın güneyine 1914 sonlarında çıkarma yapan İngilizler, ancak Mart I917’de Bağdat’a ulaşarak kenti işgal etti. Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 19:43

İLGİLİ HABERLER