RAHİP SANIĞINA OLAĞANÜSTÜ KORUMA

Trabzon'daki Santa Maria Katolik Kilisesi Rahibi Andre Santoro'yu iki kurşunla öldürmekle suçlanan lise öğrencisi 16 yaşındaki O.A., cezaevinde şimdiye kadar uygulanmamış bir şekilde koruma altına alındı. Katil zanlısı genç, iki katlı çocuk koğuşunun alt katında tek başına kalıyor. Kendisine zarar vermemesi ya da başkaları tarafından ona zarar gelmemesi için de, 4 gardiyan vardiyalı olarak O.A.'ya eşlik ediyor. Liseli genç, günün 24 saatini infaz memurlarının korumasında geçiriyor.

ZEKåSIYLA ŞAŞIRTIYOR

Cezaevi yetkililerince 'çok zeki olduğu' söylenen O.A., koğuşunda sürekli bilimsel kitaplar okuyor, TÜBİTAK yayınlarını aksatmadan izliyor. Kendisine yöneltilen matematik sorularını kısa sürede çözen O.A., zeka düzeyi ile yetkilileri de şaşırtıyor.

Cezaevi yetkilileri, O.A.'nın geçmişini de mercek altına aldı. 'Dini bütün' bir çocuk olarak bilinen O.A., bir ara Darwin teorilerine merak sarmış. Daha sonra ateist olan genç, toprak ile insan vücudu arasındaki benzerlikleri fark ettiğinde yeniden İslam'ı savunmaya başlamış...

GÖZLER TRABZON'DA

Trabzon'da 5 Ocak tarihinde Santoro'yu öldürmek suçundan çıkarıldığı mahkemece tutuklanarak Bahçecik E Tipi Kapalı Ceza ve Tutukevi'ne konan 16 yaşındaki O.A., duruşma tarihini bekliyor. Rahibin öldürülmesinin, Avrupa basınında Peygamber karikatürlerinin yayınlanması ve buna karşı gerçekleştirilen protestolarla aynı tarihlerde meydana gelmesi nedeniyle dünyanın büyük bir dikkatle takip ettiği 'Rahip cinayeti'nin sanığı O.A.'nın 'susma hakkı'nı kullanması da, cezaevinde güvenlik tedbirlerinin artırılmasına neden oldu. Cezaevinin iki katlı çocuk koğuşunda kendisi gibi yaşı küçük 3 tutukluyla kalan O.A.'nın etrafına adeta etten duvar örüldü. O.A.'nın başına herhangi bir şey gelmemesi için cezaevi yetkilileri tüm olanaklarını seferber ediyor.

TÜBİTAK kitapları okuyor

O.A. koğuşunda sürekli TV seyrederek hakkında çıkan haberleri takip ediyor. Yetkililere, Darwin teorilerinden etkilendiğini, bir süreliğine ateist olduğunu anlatan O.A., TÜBİTAK yayınlarının da takipçisi. O.A.'nın, özellikle matematiğe karşı büyük ilgisi var. Kendisine sorulan bilmece gibi sorulara anında cevap veriyor. Önüne konan kağıtta sadece rakamlar yazılı olduğu halde, aralarına gerekli işlem işaretlerini koyarak denklemleri doğru kuran O.A.'nın pratik zekası, cezaevi yetkililerini de şaşırtıyor.

Anti-sosyal veya manik depresif olabilir

ÇOK özel olup, sıradışı yetenekleri olan suç işleyen çocukların geçmişini bilmek gerekiyor. Genelde bu tür durumlarda iki tür rahatsızlık ortaya çıkıyor: Manik depresif bozukluklarda, hastalığın manik döneminde bu tür suçlar işlenebilir. Çünkü bu dönemde duygularda yükselme yaşanır. Muhakeme

etme yeteneği bozulmaz, ancak algılar değişir. Kişi sesler duyabilir, beynin bir bölgesi iradesi dışında yanlış komutlar üretir. 'Şunu öldür, bunu düzelt, dünyayı kurtar' gibi komutlar... Kendisini mehdi gibi görebilir.

CEZAİ EHLİYETİ TARTIŞILIR

Bir diğer durum ise, 'asperger bozukluğu' olabilir. Bu bozuklukta kişinin iletişimi, insan ilişkileri bozulur. Mars'taki hayatla ilgilenir, uzayla ilgilenir, matematikle ilgilenir ama hayatla ilgilenmez. Her iki durumda da cezai indirim alır, çünkü cezai ehliyeti yoktur.

Bir diğer olasılık da, antisosyal kişilik bozukluğudur. Bu tür durumlarda kişi çok rahat provokasyona gelebilir. Bunlar tetikçi seçilen kişilerdir; genellikle böyle kişiler iddali ve hırslıdır. Anti-sosyal kişilik bozukluğu olan, yüksek zekalı biri, uyarıcılar alarak büyük suçlar işleyebilir. Çok rahatlıkla yönlendirmeye ve provokasyona gelir. Siyasi cinayetleri işleyen kişilerde, diğer iki hastalık yoksa, anti-sosyal kişilik bozukluğu olması çok muhtemeldir. Bu tür kişiler kendini kanıtlama çabasındadırlar. Övgü ve ilgiyle beslenirler; övgü, olumsuz anlamda da olsa egolarını okşar.

Kişilik ya da mizaç bozukluğu

BU vaka, bir mizaç bozukluğu (manik depresif) öyküsü olabilir. Mizaç bozukluğunda kişinin düşünceleri, konuşmaları hızlanabilir, benlik saygısında artma olur. Duygularında yükselme olur, buna bağlı olarak dışardan aşırı zeki, dahi olarak algılanabilir. Düşünce ve fikir uçuşmaları olabilir. Bir aktivite halindedir ve psikomotor aktivitesi artmıştır. Ya da kişilik bozukluğu olabilir. Bu durumda benlik oturmadığı için, kendini ispatlama gereksinimi olabilir. Akut, psikotik atak olabilir. Bir madde kullanıyor olabilir. Ağır ruhsal travma olabilir. Mizaç bozukluğu söz konusu ise cezai ehliyet kalkar, kişilik bozukluğunda ise bu durum söz konusu değildir; yani cezai ehliyetin kesin kalkması durumu yoktur.

(akşam)