Senatodaki İsrail'e silah satışı yasaklansın oylaması karşıtların moralini düzeltti

Bu hafta, ABD Senatosu'nda İsrail'e askeri teçhizat gönderilmesini engellemeye yönelik oylama yenilgiyle sonuçlandı.

Ancak insan hakları savunucuları, sonucu İsrail'in geniş kapsamlı askeri harekatlarına karşı artan hayal kırıklığını gösteren bir "dönüm noktası" olarak nitelendiriyor.

100 sandalyeli mecliste tasarı Çarşamba günü 59 oyla reddedilmiş olsa da, aktivistler lehte verilen 40 oyu "tarihi" bir ilerleme işareti olarak değerlendiriyor.

Demokrat senatörler, İsrail'e askeri buldozer satışını durdurmayı amaçlayan tasarıyı ezici bir çoğunlukla destekledi. Sadece yedi senatör, tasarıyı reddetmek için Cumhuriyetçi çoğunluğa katılarak parti çizgilerini aştı.

Barış savunuculuğu grubu olan Ulusal Yasama Dostları Komitesi'nin Orta Doğu politikası yasama direktörü Hassan el-Tayyab, "Tasarı geçmese de, oylama, Senato Demokratlarının çoğunluğunun artık İsrail'e koşulsuz yardıma karşı olduğunu ve çoğu Amerikalının görüşleriyle örtüştüğünü açıkça ortaya koyuyor" dedi.

“Bu sadece silah satışlarıyla ilgili bir oylama değil, aynı zamanda İran'la daha geniş çaplı bir savaş da dahil olmak üzere daha fazla tırmanmaya karşı bir oylamaydı.”

İlerici Senatör Bernie Sanders tarafından sunulan yasa tasarısı, ABD Başkanı Donald Trump'ın İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile birlikte Kongre'nin izni olmadan başlattığı İran'la olan çatışmaya yönelik artan öfke ortamında geldi.

Genellikle İsrail'in sıkı destekçileri olan bazı senatörler - Adam Schiff, Cory Booker ve Amy Klobuchar dahil - Çarşamba günü bu önlemi destekledi.

İsrail, insan hakları savunucularının etnik temizliğe vardığını söylediği kampanyaların bir parçası olarak Lübnan ve Gazze'deki kasabaların tamamını buldozerlerle yerle bir ediyor.

Çarşamba günü ayrı bir oylamada, tamamı Demokrat olan 36 senatör de İsrail'e 450 kg'lık bombaların gönderilmesini engellemeyi amaçlayan bir yasa tasarısını destekledi.

İsrail'e silah satışını durdurmayı amaçlayan benzer yasa tasarıları geçen yıl 27, 2024'te ise 18 "evet" oyu almıştı.

Çarşamba günü sunulan buldozer satışlarına karşı karar tasarısına destek, 2024 silah transferlerine karşı çıkan senatör sayısının iki katından fazlaydı.

Destekçiler, İsrail'in Gazze'ye yönelik soykırımcı savaşının, Güney Lübnan'ın devam eden yıkımının ve İran'la olan ve şu anda duraklamış olan savaşın kümülatif etkisinin siyasi değişime katkıda bulunduğunu belirtiyor.

Sanders Çarşamba günü yaptığı açıklamada, "Bu değişim, Amerikan halkının nerede olduğunu yansıtıyor" dedi.

"Amerikalılar, ister Demokrat, ister Cumhuriyetçi, ister bağımsız olsunlar, vergi paralarının burada, kendi ülkemizde yaşamları iyileştirmeye yatırılmasını istiyorlar; Ortadoğu'da masum kadın ve çocukları öldürmek ve Netanyahu'nun yasadışı yayılma savaşlarının bir parçası olarak Amerikan askerlerini tehlikeye atmak için kullanılmasını değil."

Pew Araştırma Merkezi'nin bu ay yaptığı bir anket, ABD'li yetişkinlerin yüzde 60'ının, Demokratların yüzde 80'i de dahil olmak üzere, İsrail hakkında olumsuz görüşlere sahip olduğunu gösterdi.

İsrail, parti ayrımı gözetmeksizin özellikle gençler arasında popüler değil. Pew'in anketine göre, 50 yaşın altındaki katılımcıların yüzde 70'i (Cumhuriyetçilerin yüzde 57'si ve Demokratların yüzde 84'ü dahil) İsrail'e karşı olumsuz görüş bildirdi.

Ancak Trump'la nadiren ters düşen Senato'daki Cumhuriyetçiler, Çarşamba günü Sanders'ın önergelerine oy birliğiyle karşı çıktı.

Cumhuriyetçi Senatör Rick Scott, önergeye lehte oy veren Demokratları "terörizmle iş birliği yapmakla" suçladı.

Sosyal medya paylaşımında, "İsrail'e kritik silah satışlarını engellediler; bu satışlar, her iki ülkenin de yok edilmesini isteyen teröristlerle mücadelede müttefiklerimize yardımcı olacaktı" diye yazdı.

"Demokratlar, Amerikan hayatlarını tehlikeye atmak anlamına gelse bile, Başkan Trump'a karşı çıkmak için her şeyi yapacaklar."

Yahudi Barış Sesi (JVP) Eylem grubunun siyasi direktörü Beth Miller, ABD'li milletvekillerinin İsrail'i silahlandırmak için oy kullanmaya devam etmesinin "utanç verici" olduğunu söyledi.

Miller, Al Jazeera'ya verdiği demeçte, "Bu noktada her bir senatörün İsrail'e her türlü silahın gönderilmesini engellemek için oy kullanması gerekirdi; sadece Gazze'deki soykırım nedeniyle değil, Lübnan'ın bombalanması ve hem İsrail'in hem de Trump rejiminin İran'da sürdürdüğü devam eden vahşetler nedeniyle de" dedi.

Yine de, bir zamanlar Kongre'de varsayılan pozisyon olarak görülen İsrail'e koşulsuz yardıma karşı artan muhalefeti övdü.

Ona göre, Çarşamba günkü karara lehte verilen 40 oy, "ABD-İsrail ittifakını destekleyen siyasi sütunda büyük çatlaklar olduğunu gösteriyor".

Miller, "Dün gece bir dönüm noktasıydı," dedi. "Senatörlerin çok basit bir soruya kayıt altına alınmış bir şekilde cevap vermek zorunda kaldıkları bir an oldu: İsrail ordusunu silahlandırmaya devam etmek istiyor musunuz, evet mi hayır mı?"

Ancak Amerikan İsrail Kamu İşleri Komitesi (AIPAC) tasarıya karşı lobi faaliyetinde bulunmuştu.

Etkili İsrail yanlısı lobi grubu geçen hafta destekçilerine gönderdiği bir e-postada, “Bu tehlikeli girişim İsrail'in güvenliğini baltalayacak ve müttefikimiz çoklu cephelerde devam eden terör saldırılarıyla karşı karşıyayken İsrail ailelerini daha fazla riske atacaktır” dedi.

Oylama, kendisini İsrail yanlısı ve barış yanlısı olarak tanımlayan liberal Siyonist bir grup olan J Street'in, ABD'nin İsrail ordusuna yaptığı yardımın aşamalı olarak kesilmesini onaylamasından günler sonra gerçekleşti.

Grup, bu kararı memnuniyetle karşıladı.