Dünya
  • 23.3.2003 10:25

ŞİMDİ DE ESİRLERE NASIL DAVRANILACAĞI TARTIŞMA KONUSU...

BURAK AÇIKEL KUVEYT - Amerika ve İngiliz birliklerinin Irak'a düzenlediği operasyon tüm hızıyla sürüyor. Saldırı haberlerinin yanı sıra bazı Irak askerlerinin teslim oldukları da bildiriliyor. Ancak teslim olan savaş esirlerinin durumunun ne olacağı ise merakla bekleniyor. Özellikle Umm Kasr'da şiddetli direnişle karşılaşan müttefik birliklerin görüntülerinin yanı sıra savaşın ilk günlerinden itibaren teslim olan Iraklı askerlerin görüntüleri de ekranlara yansıyor. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George Bush'un savaşın uzun süreceğine dair sözleri ve yaşanan çatışmalar nedeniyle savaş esirlerinin sayısının önümüzdeki günlerde artacağı belirtiliyor. Bu nedenle savaş esirlerinin durumunun ne olacağı da önemli bir konu haline geliyor. Savaş esirlerine nasıl davranılacağı kesin kurallara bağlanmış durumda, ancak bu kuralların nasıl uygulanacağı konusunda farklı görüşler bulunuyor. ESİRLERİN TEMEL İNSANİ HAKLARI Ellerinde beyaz bayraklarla teslim olan Irak askerleri, Körfez'deki Amerikalı ve İngiliz askeri planlayıcıları için önemli bir moral kaynağı olarak gösteriliyor. Sayısı tam olarak bilinmese de operasyonların sürdüğü bölgelerde onlarca Iraklının teslim olduğu haberleri geliyor. Örneğin BBC muhabiri Clive Myrie, geçen cuma günü Fav Yarımadası'nda yaklaşık 60 kişinin gizlendikleri sığınaklardan çıkarak İngiliz askerlerine teslim olduğunu bildirdi. Umm Kasr'da da 250 kişinin teslim olduğu kaydedildi. Ancak Irak açıklamaları yalanlayarak, bunu Amerika Birleşik Devletleri'nin düzmecesi olarak niteledi. Şu andaki durum ne olursa olsun, eğer bu savaş 1991'deki Körfez Savaşı'na benzer şekilde gelişirse, Iraklı savaş esirlerinin sayısının önümüzdeki haftalarda artması beklenebilir. 1991'de çatışmaların sona ermesinin ardından Amerikan Savunma Bakanlığı ellerinde 50 bin Iraklı savaş esiri bulunduğunu açıklamıştı. Bir asker teslim olduğunda, kendisini düşmanın eline bırakmış oluyor, ancak bu esirin göreceği muamele bu konudaki uluslararası yasalarla yani 3. Cenevre Konvansiyonu ile belirlenmiş durumda. Bundan 50 yıl önce 189 ülke tarafından imzalanan bu anlaşmayla esirlerin temel insan3 hakları belirleniyor. Uluslararası Kızılhaç Örgütü esirleri ziyaret ederek, onları ele geçiren orduların kurallara uyup uymadığını denetlemekle sorumlu. İngiliz ordusunda, erden subaya tüm askerler savaş esirlerine nasıl davranılması gerektiği konusunda eğitimden geçiriliyor. TALİBAN ESİRLER İÇİN SÖZ DÜELLOSU Genelde bu kurallara uyulsa da, savaş başladığından bu yana, üzerlerinde patlayıcı olup olmadığının anlaşılması için Iraklı askerlerin tamamen soyunmalarının istendiği yolundaki haberler bazı soru işaretleri oluşmasına neden oldu. Ancak Kızılhaç böyle bir uygulamadan haberdar olmadığını açıkladı. Örgüt, halen yakalanan Irak askerleriyle ilgili kendilerine bilgi verilmesini beklerken, Kızılhaç Sözcüsü Florian Westphal, Cenevre Konvansiyonu'na aykırı bir uygulama olduğundan şüphelenirlerse bunu yetkililere ileteceklerini söyledi. Ancak Amerika Birleşik Devletleri'nin savaş esirlerine davranışları konusunda daha önce de sıkıntılar yaşandığını hatırlamak lazım. Küba'daki Guantanamo Üssü'nde tutuklu bulunan, Taliban askeri olduğu iddia edilen 650 esir konusunda Washington yönetimi insan hakları savunucularıyla söz düellosuna girişmişti. Amerika Birleşik Devletleri bu esirlerin yasadışı muharipler olduğunu iddia ederek savaş esiri olmadıklarını bu nedenle Cenevre Konvansiyonu kapsamında muamele görmeyeceklerini söylemişti. Şimdi ABD'nin, Iraklı savaş esirlerine davranışı konusunda bir tartışma yaşanmamasını umduğu da tahminler arasında yer alıyor. Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 19:38

İLGİLİ HABERLER