YÜZDE 50 DAHA AZ ENERJİ VE SU TÜKETMEK İSTER MİSİNİZ?

Çevre ve Orman Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, ''Evinizde Yüzde 50 Daha Az Enerji ve Su Tüketmek İster Misiniz?'' başlıklı çalışmasında, elektrik ve suyun israf edilmeden verimli kullanılması ve böylece yaşanabilir bir çevrenin yaratılması için küçük önerilerde bulundu. Çalışmada, ''Fazla elektrik enerjisi tüketen ev aletlerinin kullanılması ile atmosfere fazla karbondioksitin atılarak yeryüzü sıcaklığının yükselmesine, sel felaketlerine, buzulların erimesine ve meteorolojik yapının değişmesine neden olunduğu unutulmamalıdır'' uyarısında bulunuldu. Ayrıca, yeryüzünün üçte ikisinin su olduğu halde bunun sadece yüzde 0.3'ünün içilebilir su olduğunun unutulmaması istendi. ÖNERİLER Evlerde günlük temizlik ve diğer işlemler yapılırken suyun ve enerjinin (aydınlatma ve ısıtma enerjisi) nasıl verimli kullanılabileceğine ilişkin bazı öneriler getirilen çalışmada, şöyle denildi: - Mikro dalga fırın, klasik fırına göre yüzde 66 daha az enerji tüketir. - Tüm tencerelerin, tepsilerin, tavaların ve çaydanlıkların tabanları düz olmalı. - Yemek pişirirken tencere veya tepsinin kapakları sıkıca kapatılmalı. Kapaksız kapta yemek pişirirken, 3 kat daha fazla enerji tüketilir. - Yemeği fırına koyduktan sonra ısıtıcıyı çalıştırın. Fırın kapağını gerekmedikçe açmayın. Her kapak açılışında sıcaklık 25-30 derece birden düşer. - Yemek piştikten sonra fırının atık ısısını kullanabilirsiniz. Fırın, ısıyı 15-30 dakika tutabilir. - Cam veya seramik kaplar, kızartma ve pişirme sıcaklığını 15 derece düşürür. - Yemeğin daha hızlı ve iyi pişmesi için fırın ile tepsi arasında 5 santimetre boşluk bırakılmalı. - Düşük sıcaklık şartlarına fırını ayarlayarak, yiyeceği yavaş pişirerek enerji israfını önlemiş olursunuz. - Fırın satın alırken mutlaka hava ve ısı sızdırmaz, yalıtımlı ve az enerji tüketenleri tercih ediniz. ISITICILAR - Oturma odasının sıcaklığı 20 dereceden fazla olmamalı. Yatak odasının sıcaklığı 17 derecede tutulmalı. Oturma odasında 1 derecelik sıcaklık düşürme, yüzde 5'lik yakıt tasarrufu sağlar. - Sadece kullandığınız odaları ısıtınız. Isıtıcınızın veya radyatörlerinizin önüne kesinlikle eşya koymayın. Kış aylarında odalarda kesinlikle çamaşır kurutmayınız. Odalarınız buhar içindeki toksik gazlarla dolar. - Kış aylarında pencereye güneş ışınları değdiği zaman perdeleri açınız. Güneş çekildiği zaman ısının kaçmasını önlemek için perdelerinizi kapatınız. Böylece pencerelerden ısı kaybını yüzde 25 önleyebilirsiniz. - Gündüzleri odanızı havalandırmak istediğinizde tüm pencereleri aynı anda açınız, yarım saat havalandırınız. Bu sırada ısıtıcınızı mutlaka kapatınız. - Pencerelerinizin camlarını mutlaka çift cam yaptırınız. - Radyatörlerinizin arkasına ısı yansıtıcı koyunuz. Böylece radyatör başına yılda 6 dolar kazanırsınız. Alüminyum kaplı yalıtım levhası ile bunu sağlamanız mümkündür. - Isıtıcılar, evde kullanılan enerjinin yüzde 45'ini tüketir. AYDINLATMA - Kompakt floresan lambalar normal lambalardan 5 kat daha az enerji tüketirler ve 10 kat daha uzun ömürlüdürler. Standart lambaların ömrü 750-900 saat (150 gün) iken, kompakt floresan lambaların ömrü 10.000 saattir (2000 gün). Normal lambalar, enerjinin önemli miktarını aydınlatmada değil ısıtmada tüketir. - Enerji koruyucu lambalar satın alarak, aydınlatma maliyetini yüzde 75 azaltabilirsiniz. - 100 metrekarelik bir dairede günde 5 saat aydınlatma için normal lambalarla 3250 watt, kompakt floresan lambalarla sadece 650 watt enerji tüketilir. - Bina dışı aydınlatmada fotosel üniteler veya zaman ayarlayıcı kullanılabilir. - Kirli ve tozlu lambalar, yüzde 25 daha fazla enerji tüketir. SU ISITICILARI - Yüksek verimli, yalıtımlı su ısıtıcıları satın alınız. - Sıcak su tankına dokunduğunuzda bir sıcaklık hissediyorsanız, termosifonunuzun çevresini yalıtınız. Böylece yüzde 10 enerji tasarrufu sağlamış olursunuz. - Isıtıcınızı sıcak su kullanılan yere yakın kurun. - Banyo yapmak yerine duş alın. Böylece yüzde 30 daha az su kullanırsınız. - Banyo yaparken ayarlanabilir debili aeratörlü duş başlığı kullanın. Bu duş başlığı dakikada en fazla 9-12 litre su tüketirken, diğer başlıklar 25-30 litre su tüketir. Böylece, 5-6 dakikalık banyo sırasında 50-100 litre sıcak su ve o oranda da enerjiyi tasarruf edersiniz. - Su ısıtıcınızın termostatını maksimum 50 dereceye ayarlayın ve ısıtıcınızda sert su kullanmayın. - Su ısıtıcısı satın alınırken, verimli ömür maliyetini mutlaka hesaplayın. Verimli Ömür Maliyeti =(Satın Alma Fiyatı) +(Yıllık Enerji Maliyeti x Tahmini Ömrü x İskonto Faktörü) Su ısıtıcıların tahmini ömrü 13 yıl, iskonto faktörü ise 0.83'dür. BULAŞIK MAKİNELERİ - Kısa süreli yıkama ve durulama özellikli bulaşık makinesi satın alın. - Makineyi odaya yerleştirirken, çevresinde en az 5 santimetre boşluk kalmasına dikkat edin. Aksi durumda daha fazla enerji harcanacak. - Makineyi yarı dolu veya aşırı dolu halde kesinlikle çalıştırmayın. Az kirli bulaşıklar için kısa veya ekonomik devirli, düşük sıcaklıklı programı kullanın. - Yaz aylarında ısı ve nemi azaltmak için sabah veya akşam saatlerinde yıkama yapın. - Bulaşıkları 50 derecede yıkamanız da mümkün. - Makine çalışırken mümkünse banyo ve mutfakta aşırı su kullanmayın. - Bulaşık makinesi satın alırken, verimli ömür maliyetini mutlaka hesaplayın. Verimli Ömür Maliyeti =(Satın Alma Fiyatı) +(Yıllık Enerji Maliyeti x Tahmini Ömrü x İskonto Faktörü) Bulaşık makinelerinin ortalama ömrü 12 yıl ve iskonto faktörü 0.84'dür. ÇAMAŞIR MAKİNELERİ - Daha az su, enerji ve deterjan harcayan makine satın alın. - Çamaşır makinesini kurduğunuz yerin çevresinde en az 5 santimetre boşluk kalmasına dikkat edin. - Makine tam dolu iken çalıştırın. Çamaşırlar için doğru yıkama programı seçin. Çamaşırları aşırı kurutmayın. Her yıkamadan sonra kurutucudaki filtreyi temizleyiniz. - Çamaşırları yıkarken, sıcak su yerine ılık su kullanın. Durulamayı ve çalkalamayı ise soğuk su ile yaptırın. Elektrik enerjisinin yüzde 90'ı, suyu ısıtma sırasında harcanır. 30-40 derece su sıcaklığı, çamaşır için en uygun sıcaklık. - Makineniz için belirlenen deterjanları kullanın. Aşırı köpüren deterjan kullanmayın. Soğuk suda temizleme yapan deterjanlar kullanın. - Çamaşır makinesi satın alırken, verimli ömür maliyetini mutlaka hesaplayın. Verimli Ömür Maliyeti =(Satın Alma Fiyatı) +(Yıllık Enerji Maliyeti x Tahmini Ömrü x İskonto Faktörü). Çamaşır makinelerinin ortalama ömürleri 18 sene, iskonto faktörünün ise 0.78'dir. BUZDOLABI VE DERİN DONDURUCULAR - Evde tüketilen enerjinin yüzde 15'i, buzdolabının çalışması için harcanır. Buzdolabı ve derin dondurucu satın alırken az enerji tüketenler satın alınmalı. - Buzdolabınızı, soba, radyatör, bulaşık makinesi ve ocak gibi ısıtıcı kaynaklardan uzak en soğuk yere yerleştirin. Böylece enerji tüketimi yüzde 10-15 azaltılabilir. - Dolabın çevresinde havanın serbestçe hareket edebileceği 5 santimetre aralık bırakın. Aksi durumda enerji tüketimi iki veya üç kat artar. - Buzdolabının sıcaklığını +5 derecede, derin dondurucunun sıcaklığını ise -18 derecede tutun. Daha düşük sıcaklık enerji israfıdır. Dolabınız 5 yaşından büyükse daha düşük derecelerde çalışmaması için sıcaklığı termometre ile yukarıdaki değerlere göre ayarlayın. - Buzdolabının ve derin dondurucunun kapılarının hava sızdırmaz olmasına dikkat edin. - Dolabınıza koyduğunuz yiyeceklerin üzerini alüminyum folyo veya plastik yerine kağıtla mutlaka örtün. Kağıt, iyi bir yalıtım malzemesidir. Örtülmemiş yiyecek, nem bırakırken kompresörün de daha fazla çalışmasına neden olur. - Derin dondurucuda buz kalınlığının 6 milimetreden fazla olmasına müsaade etmeyin. Buzdolabındaki buzu ise yılda en az iki kere eritin. Böylece enerji israfını önlemiş olursunuz. - Dolabın altında veya arkasında bulunan bobinleri yılda iki defa vakumlu süpürge ile temizleyin. Temizlemediğiniz zaman, yüzde 25 daha fazla enerji tüketerek istenen sıcaklığı elde edebilirsiniz. - Dolabınızın kapısının sık sık açılması, fazla enerji tüketimine neden olur. - Dolaba ve buzluğa kesinlikle aşırı yiyecek koymayın. Soğuk hava dolapta ve buzlukta serbestçe hareket etsin. - Derin dondurucudan alacağınız bir kase içindeki buzu, buzdolabınızın ortasına koyun. Böylece 3-4 gün süre ile yüzde 5 daha az enerji harcamanız mümkün. Buzluktan çıkardığınız yiyeceği dolapta eritin. Bu durum, dolabınızın soğuk kalmasına yardımcı olur. - Buzdolabının verimli çalışma ömrü 20 yıldır. Eski dolaplar, yeni dolapların iki katı enerji tüketir. - Buzdolabı satın alırken verimli ömür maliyetini mutlaka hesaplayın. Verimli Ömür Maliyeti =(Satın Alma Fiyatı) +(Yıllık Enerji Maliyeti x Tahmini Ömrü x İskonto Faktörü) Dolabın tahmini ömrü 20 sene, İskonto faktörü ise 0.76 dır. BANYO VE TUVALETTE SU TÜKETİMİ - Öncelikle evde su kaçağı olup olmadığını tespit edin. - Banyo ve tuvalette tüketilen su miktarı, evde tüketilen toplam suyun yüzde 70'ini oluşturuyor. - Tuvalet rezervuarının su depolama kapasitesi 16 litredir. 4 kişilik bir aile, 16 litrelik tuvalet rezervuarı ile ayda tuvalette 7 ton su tüketir. Bunun yerine 7 litrelik tuvalet rezervuarı ile hem tuvaleti temizlemek hem de su tüketimini 2.5-3 tona düşürmek mümkündür. - Tuvalet rezervuarınızdaki su sızıntısı, günde 700 litre suya ulaşır. - Banyo yerine duş alarak su tüketimini yüzde 25 azaltın. - Klasik duş başlıkları dakikada ortalama 15-20 litre, düşük akımlı aeratörlü duş başlıkları dakikada 9-10 litre su tüketir. 5-6 dakikalık duş sırasında 90-120 litre yerine 45-60 litre sıcak su ile aynı işlem yapılabilir. Böylece, 4 kişilik bir aile günde 3 defa duş yapsa yılda 55 ton su tasarruf eder. - Klasik musluklar yerine kolay açılıp kapatılan musluklar kullanılarak, su tüketimi yüzde 25 azaltılabilir. - Diş fırçalama sırasında musluk açık bırakılırsa, her fırçalama sırasında ortalama 15 litre su israf edilmiş olur. Günde iki defa diş fırçalanırsa, yılda 10.950 litre su tüketilir. Eğer fırçalanmış dişinizi bir bardak su ile çalkalarsanız, yılda 9.100 litre su tüketimini önlersiniz. - Diş fırçalarken, tıraş olurken ve yüz sabunlarken, musluğu kapalı tutarak günde 15-35 litre su tasarruf edilebilir. Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 22:34