KAYNAK : Haber Vitrini
BONN - Dünyanın birçok bölgesinde silahlanma yarışı hızlanıyor. Silahlanma, 11 Eylül terör saldırılarından çok önce başlamıştı. Almanya'nın Bonn şehrindeki Uluslararası Silahsızlanma Merkezi 2001 yılı dünya silahlanma raporunda yer verilen rakamlar endişe verici.
Uzmanlar yüzde 5'lik artış oranıyla global savunma giderlerinin yıl sonuna kadar 1992 düzeyine ulaşacağını tahmin ediyor.
Silahsızlanma Merkezi'nin verilerine göre, ABD, savunma harcamalarını New York ve Washington'daki terör saldırılarından önce büyük oranda arttırma kararı almıştı. 1990'lı yılların silahsızlanma ve barış girişimlerinin ardından, bu kez de terör silahlanmaya ivme kazandırdı. Askeri harcamalar ve savunma bütçesini arttırma planları açısından ABD'nin rakip tanımadığını ifade eden Uluslararası Silahsızlanma Merkezi'nden Michael Brzoska, "Amerikalılar 2002 yılında savunmaya 353 milyar dolar harcayacak. Bu rakam Japonya'nın 45 milyar dolarlık savunma bütçesinin 8 katını buluyor. Fransa, İngiltere ve Çin'in savunma bütçeleri 40 milyarı aşmıyor. Almanya 30 milyar dolarla, savunmaya ABD'nin onikide biri kadar harcama yapıyor" diye konuştu.
YÜZDE 5'LİK ARTIŞ
1980'lerin ortalarını izleyen on yıl içinde global savunma harcamaları yarı yarıya azalmıştı. Son yıllarda ise silahlanma giderleri hızla artmaya başladı. Silahsızlanma Merkezi uzmanları yüzde 5'lik artış oranıyla global savunma giderlerinin yıl sonuna kadar 1992 düzeyine ulaşacağını tahmin ediyorlar. Bu trendin devam etmesi durumunda tüm dünyadaki savunma harcamalarının pek yakında silahlanma rekorunun kırıldığı 1987 yılını bile geride bırakacağı belirtiliyor.
ABD Başkanı George W. Bush, Avrupa ziyareti sırasında müttefiklerinden savunmaya daha fazla kaynak ayırmalarını istemiş olmasına rağmen Batı Avrupa'nın şimdilik Amerika'daki trende ayak uyduracağı sanılmıyor. Bütçe durumu, silahlı kuvvetlerin küçültülmesi ve askeri projeleri sivil projeye dönüştürme yolundaki başarılı girişimler Almanya'nın savunma bütçesini yarıya indirmesine yardımcı oldu.
ASKERİ PROJELERİ SİVİLLEŞTİRME
Michael Brzoska askeri projeleri sivilleştirme çalışmalarıyla ilgili olarak şunları söyledi:
"Bu alandaki çalışmalar öncelikle Rusya, Sırbistan ve Karadağ'ı kapsıyor. Savaş ve iç savaşlardan sonra çok sayıda silahlı kuvvetler mensubunun sivil hayata entegre edilmesi gerekiyor. Kongo Demokratik Cumhuriyeti ve Balkanlar'da olduğu gibi. Kongo'daki 350 bin askerin terhis edilebilmesi için Dünya Bankası 400 milyon Euro bir program hazırladı. Balkan ülkelerinin de asker sayısında asgari yüzde 25'lik indirime gitmeleri bekleniyor."
Ekonominin dengelenmesi açısından askeri yapısını sivil projelere dönüştürmesi gereken dünyanın en geniş yüzölçümüne sahip ülkesi Rusya'dan başka Çin, Hindistan, Pakistan ve Arap devletleri de hızla silahlanıyor. Hindistan - Pakistan gerginliği, Çin'in siyasi, ekonomik ve askeri nüfuzunu arttırma girişimleri silahsızlanma çabalarını boşa çıkardı.
ÇİN VE RUSYA
Çin ve Rusya'da silahlanmanın tehlikeli bir mecraya girdiğini belirten Uluslararası Silahsızlanma Merkezi uzmanı Michael Brzoska, "Silahsızlanma konusunda ABD gibi düşünen iki büyük devlet var. Rusya ve Çin. Rusya'nın savunma bütçesi 200 milyardan 20 milyar dolara düştü. Çin de artık savunma sanayiinin ihracat geliriyle ordusunu besleyemiyor. Savunma harcamaları bütçeden karşılanıyor" diyor.
Silahlanma tehlikesine rağmen savaş ve krizlerden sonra sivil projelere geçme ihtiyacı artıyor. Uluslararası Silahsızlanma Merkezi'nin raporunda askeri projelerin sivilleştirilmesinde ağırlığın Avrupa'dan Afrika'ya ve muhtemelen Ortadoğu'ya kayacağı belirtiliyor.
Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 17:01
