"ELEKTRİK ZAMMI ÇİNLİLERİ SEVİNDİRECEK"
MÜGE TUTCALI
ANKARA - TİSK'ten yapılan yazılı açıklamada, sanayinin kullandığı elektriğe 1 Ekim 2008'de yüzde 15-20 oranında zam yapılmasının öngörüldüğü hatırlatılarak, bu artışla birlikte elektrik fiyatının yılbaşından beri yüzde 65-70 oranında yükselmiş olacağı ifade edildi. Açıklamada, sanayinin üretim maliyetlerinin elektrik ve doğalgaz zamlarıyla sürekli olarak yukarı çekildiği; Türk ekonomisinin iç ve dış pazarlardaki rekabet gücünün yabancı üreticiler karşısında kaçınılmaz olarak zayıfladığı ve enerji girdilerindeki
fiyat artışlarının ihracatı azaltarak, ithalatı artırdığı kaydedildi.
2002-2007 döneminde doğalgazın fiyatının da dolar cinsinden yüzde 105, euro cinsinden yüzde 119 arttığının belirtildiği açıklamada, 2002-2008 Eylül dönemindeki artışın ise dolar cinsinden yüzde 206 (3,1 kat), euro cinsinden yüzde 201 (3 kat) arttığı kaydedildi. 2002-2007 döneminde elektriğin fiyatının ise dolar cinsinden yüzde 16, euro cinsinden yüzde 24 artış gösterdiği, 2002-2008 Ekim döneminde de dolar cinsinden yüzde 98, euro cinsinden yüzde 94 olacağının hesaplandığı belirtildi.
ELEKTRİKTE ÇİFTE VERGİLENDİRME
Dünya petrol fiyatlarındaki yükselişin doğalgaz fiyat zammının, doğalgazın da elektrik fiyat artışının gerekçesi olduğunun ifade edildiği açıklamada, şunlar kaydedildi:
"Yılbaşında varili 100 doların altında olan ham petrol fiyatı Temmuz ayına kadar yükselerek 150 dolara yaklaşmış, ancak Temmuz'dan itibaren inişe geçmiş ve Eylül'ün ikinci haftasında tekrar 100 dolara yakın bir düzeye gerilemiştir. Türkiye'deki zamlar ise 1 Temmuz tarihinden itibaren hızlanmıştır. Bu durum, elektrik ve doğalgaz zamlarının bir çeşit vergi artışı anlamı taşıdığını düşündürmektedir. Hem doğalgazın, hem elektriğin satış fiyatının yaklaşık beşte biri (sırasıyla yüzde 19,3 ve yüzde 18,5)
vergidir. Elektrik üretiminin bir kısmında doğalgaz kullanıldığından, elektrikte çifte vergileme yapılmaktadır. Elektrik ve doğalgaz fiyatlarına yapılan yüksek oranlı zamların Türkiye'ye zarar verdiği açıktır. Türkiye'nin dış ticaret ve cari işlemler açıkları hızla artmaktadır. 2008'in ilk 7 ayında dış ticaret açığımız 45 milyar dolar olmuştur. Bunun yaklaşık beşte birine karşılık gelen 8,5 milyar dolarlık açık, Çin'le yaptığımız ticaretten kaynaklanmış ve geçen yılın aynı dönemine göre artış hızı yüzde
34,4 olmuştur. Elektrik zammının, pazar paylarını artıracak Çinli üreticiler başta olmak üzere ticari rakiplerimizi sevindireceği düşünülmektedir. Ülkemizi uzun vadeli zararlardan korumak için enerji girdilerindeki vergiler azaltılmalı, enerji piyasası serbestleştirilerek rekabet geliştirilmeli ve doğalgaza bağımlılık azaltılarak nükleer enerjinin yaygınlıkla kullanımı sağlanmalıdır."
