Avrupa Birliği, ABD ve diğer 51 ülkede geçerli aşılardan sonra, tamamlayıcı olarak yine "onaylanan aşıdan yaptırma“ şartı getirildi. Türkiye'de tamamlayıcı aşı olarak Turkovac yaptıranlar aşı yaptırmamış sayılabilir.
AB ve ABD’de onaylanan aşıdan 3'üncü dozu olmayanın aşı pasaportu 6 ay veya en fazla 9 ay geçerli olacak. Türk yapımı Turkovac, dünyanın diğer ülkelerinde sayılmadığı için Pfizer/BioNTech yaptıran Türkler, bu aşıların üzerinden 6 ay ya da en geç 9 ay geçtikten sonra aşılanmamış sayılacak.
Türkiye’nin ölü virüsten ürettiği coronavirüs aşısı Turkovac ile ilgili Avrupa Birliği İlaç Kurumu EMA ve ABD İlaç Kurumu FDA'ya bir bildirim yapılmadı. EMA, “Bize bir başvuru, bilgi ya da açıklama gelmedi“ derken, benzer durum FDA için de geçerli.
Türkiye, “İki BioNTech üzerine, güçlendirici aşı olarak Turkovac yapacağız“ diyor ama bu, AB ve ABD tarafından tanınmadığı için, Türkler bir süre sonra, başta AB ve diğer Avrupa ülkeleri ile ABD kıtasına seyahat edemeyecek.
Aşılanmamış sayılacaklardır
İkinci aşıdan ortalama 6 ay sonra bu kişiler, Turkovac almış olsa bile hiç aşılanmamış sayılacak. AB'nin kararı, “AB'de uygulanan aşılarla uyumlu bir destekleyici aşı yaptırılması“ şeklinde özetlenebilir.
Turkovac dünyanın hiç bir ülkesinde tanınmıyor ve üçüncü aşı olarak kullanılsa da, bunun bir geçerliliği yok. Avrupa Birliği ise, seyahatlerde ikinci aşının artık yetmeyeceğini ve aşı pasaportunda üçüncü- güçlendirici (booster) aşının aranacağını duyurdu. Yeni düzenleme 1 Şubat'tan itibaren geçerli olacak.
En fazla 9 ay geçerli
AB Komisyonu, Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi'nin (ECDC) tavsiyesi doğrultusunda aldığı kararı açıkladı. Buna göre güçlendirici aşı, tam aşılamadan 6 ay sonra yapılacak ve bu en fazla 9 aya uzayacak.
9 ay sonra, iki aşılılar „aşılanmamış“ sayılacak ve seyahat edemeyecek. Yani 2021 haziran ayında ikinci doz BioNTech'ini yaptırmış olan bir Türk, Mart-2022'ye kadar yine BioNTech ya da Moderna yaptırmazsa, yurt dışına seyahat hakkını kaybedecek. Çünkü, dijital ya da kağıt olan „Aşı pasaportu“ geçersiz olacak.
Tamamlayıcı aşı da onaylı olmalı
AB, güçlendirici aşıların ise yine EMA ve FDA tarafından onaylanmış aşılardan yapılması gerektiğini kurala bağladı. Alman Daimi Aşı Komisyonu STIKO, Robert Koch Enstitüsü ile diğer AB üyesi ülkeler, BioNTech, Moderna, AstraZeneca, Novavax ile Johnson&Johnson'un, kuvetlendirici aşı olarak kullanılabileceğini duyurdu.
Turkovac, AB'de onaylanmadığı için bunun güçlendirici aşı olarak Avrupa ülkelerinde kullanılması mümkün değil. Dahası, geçerliliği de yok. Bu durumda, iki adet BioNTech aşısı olmuş bir kişi, üzerinden 9 ay geçmesine rağmen, AB'de onaylanmış mRNA aşıları BioNTech ya da Moderna olmamışsa, yasal olarak „hiç aşı olmamış“ sayılacak.
Turkovac'ın, vücuttaki antikor sayısını yükseltip yükseltmemesinin bir anlamı bulunmuyor.
