DSÖ'den Pandemi Açıklaması
Birleşmiş Milletler'e bağlı sağlık kuruluşu, bir yolcu gemisinde tespit edilen hantavirüs salgınının bir pandemi başlangıcı olmadığını duyurdu. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Bulaşıcı Hastalıklar Epidemiyoloğu Maria van Kerkhove, düzenlediği basın toplantısında, hantavirüsün yayılma şekli nedeniyle mevcut durumun altı yıl önceki Kovid-19 ile aynı olmadığını ifade etti.
Van Kerkhove, virüsün "yakın, mahrem temas" yoluyla yayıldığını belirterek, "Bu Kovid değil, bu influenza değil, çok ama çok farklı bir şekilde yayılıyor," dedi.
Sağlık yetkilileri, Hollanda bandıralı MV Hondius adlı gemiden yakın zamanda ayrılan onlarca kişiyi tespit etmek için yoğun bir çalışma yürütüyor. Perşembe günü DSÖ tarafından yapılan açıklamaya göre, şüpheli sekiz hantavirüs vakasından beşinin doğrulandığı bildirildi. Virüsü taşıdığı kesinleşen 69 yaşındaki Hollandalı bir kadının da aralarında bulunduğu üç kişi yaşamını yitirdi. Hayatını kaybeden Hollandalı kadının eşi ve bir Alman kadının vakaları ise halen inceleniyor.
İnsandan İnsana Bulaşma ve Geminin Rotası
DSÖ, normalde kemirgenlerden insanlara geçen hantavirüsün, bu son salgında ilk kez insanlar arasında bulaştığının belgelendiğini açıkladı. Oceanwide Expeditions tarafından işletilen lüks yolcu gemisi, 1 Nisan'da Arjantin'in Ushuaia kentinden seyahatine başladı ve 10 Mayıs'ta İspanya'nın Kanarya Adaları'na varması bekleniyor. Gemide başlangıçta 28 farklı ülkeden yaklaşık 150 yolcu ve mürettebatın bulunduğu, ancak onlarca kişinin 24 Nisan'da St Helena adasında gemiden indiği rapor edildi.
Van Kerkhove, MV Hondius gemisindeki "herkesten maske takmasının" istendiğini ve şüpheli vakalarla temas eden ya da bakımını üstlenenlerin "daha yüksek seviyede kişisel koruyucu ekipman giymesi" gerektiğini sözlerine ekledi.
Uluslararası Takip ve Risk Değerlendirmesi
Aynı basın toplantısında konuşan DSÖ Genel Direktörü Tedros Ghebreyesus, kuruluşunun "halk sağlığı riskini düşük olarak değerlendirdiğini" belirtti.
Dr. Tedros, virüsü taşıdığı doğrulanan ilk iki kişinin, "virüsü taşıdığı bilinen sıçan türünün bulunduğu yerlere ziyaretleri de içeren bir kuş gözlem gezisi kapsamında Arjantin, Şili ve Uruguay'da seyahat ettiğini" söyledi.
Hastalığın altı haftaya varabilen kuluçka süresi göz önüne alındığında, daha fazla vakanın rapor edilebileceğinin mümkün olduğunu ifade etti. Perşembe günü Oceanwide Expedition şirketi, en az 12 farklı milletten 29 yolcunun Britanya Denizaşırı Toprağı olan St Helena'da MV Hondius'tan ayrıldığını doğruladı. Ayrıca, hayatını kaybeden bir Hollandalı erkeğin cenazesinin de gemiden alındığı belirtildi.
Gemiden ayrılanlardan yedisinin Britanya vatandaşı olduğu bilgisi paylaşıldı. Birleşik Krallık Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA) tarafından yapılan açıklamada, "Bu kişilerden ikisi şu anda Birleşik Krallık'ta kendini tecrit ederken, diğerleri henüz geri dönmedi," denildi. Dört kişinin St Helena'da kaldığı ve "henüz Birleşik Krallık'a dönmediğini bildiğimiz yedinci kişi için takip çalışmalarının sürdüğü" eklendi.
İspanya, geminin Kanarya Adaları'na varışının ardından Britanya vatandaşları için Londra'nın Tenerife'ye bir tahliye uçağı göndermesi konusunda Birleşik Krallık ile görüşmelerin "çok ileri düzeyde" olduğunu açıkladı. İspanya'nın sivil koruma ve acil durumlar başkanı Virginia Barcones, gemide şu an 19 Britanyalı yolcu ve dört mürettebat bulunduğunu söyledi. Barcones ayrıca MV Hondius'ta dört Amerikalının da olduğunu ve "Amerika Birleşik Devletleri'nin vatandaşlarını doğrudan alacak bir uçak gönderme niyetini gösterdiğini" ekledi.
Vakaların Detayları ve Alınan Önlemler
Hollanda hükümeti, geminin Batı Afrika kıyılarındaki bir takımada ülkesi olan Cape Verde'ye giderken St Helena'da durduğunu bildirdi. 24 Nisan'da gemiden ayrılan Hollandalı kadının Güney Afrika'ya seyahat ettiği ve iki gün sonra orada hayatını kaybettiği belirtildi. Kadının eşi ise 11 Nisan'da gemide hayatını kaybetmişti, ancak bu vaka doğrulanmış bir hantavirüs vakası değil. Hollandalı kadının Johannesburg'dan Hollanda'ya giden bir KLM uçağına bindiği ancak kalkıştan önce rahatsızlandığı aktarıldı. Hollanda'daki yetkililer, o uçuştaki yolculara mektuplar göndererek "izleme için ulaşılabilir" olmalarını istiyor.
Üçüncü ölüm vakası olan bir Alman kadın, 2 Mayıs'ta MV Hondius'ta hayatını kaybetti ve bu vaka da doğrulanmadı. Cenazesi gemide bulunuyor. Çarşamba günü ise İngiliz, Hollandalı ve Alman uyruklu üç kişi daha gemiden tahliye edildi.
Singapur Bulaşıcı Hastalıklar Ajansı, St Helena'da gemiden inen 67 yaşında bir Singapurlu ve 65 yaşında daimi oturma izni olan iki erkeği tecrit edip test ettiğini duyurdu. İki kişinin de hayatını kaybeden 69 yaşındaki kadınla St Helena'dan Johannesburg'a aynı uçakta seyahat ettiği ve hantavirüs test sonuçlarının beklendiği ifade edildi.
ABD'nin Georgia ve Arizona eyaletleri, gemiden indikten sonra ABD'ye dönen üç yolcuyu izlediklerini doğruladı. Hiçbirinde semptom görülmediği belirtildi. Arjantin sağlık bakanlığı ise Ushuaia'daki kemirgenleri test edeceklerini açıkladı. Gemi operatörü Oceanwide Expeditions, ilk doğrulanmış hantavirüs vakasının 4 Mayıs'a kadar bildirilmediğini ve gemiden inen tüm misafirlerle iletişime geçildiğini belirtti.
