Yeni Ekonomi Programı, Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak tarafından açıklandı. YEP kapsamında gayrimenkule dair iki önemli değişiklik duyuruldu. Yeni alınan kararlara göre, kira artış oranı TÜFE üzerinden yapılacak ve gayrimenkullerden alınan vergi, rayiç bedel üzerinden değil gerçek değeri üzerinden hesaplanacak.
Kiracıları sevindiren gelişme
Yeni Ekonomi Programı’nda kiracıları ilgilendiren olumlu bir karar açıklandı. Şimdiye kadar Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) tarafından her ayın 3’ünde açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE)’nin 12 aylık ortalamalarının değişim oranına göre kira artış oranı belirleniyordu. Buna göre içinde bulunduğu ayda kontrat yenileme yapacak olan ev sahibi ve kiracılar, açıklanan ÜFE değeri üzerinden kira zammı uyguluyordu. Karşılıklı sözleşmeye bağlı olmak üzere, uygulanan kira artış oranının üst sınırı olarak açıklanan Yİ-ÜFE rakamı kullanılıyordu.
Yeni Ekonomi Programının ‘Enflasyon’ başlığı altında yer alan ‘Politika ve Tedbirler’ bölümünde, “Kira artış oranına dair üst sınır, döviz kuru ve emtia fiyatlarındaki gelişmelere duyarlılığı yüksek olan üretici fiyatları yerine tüketici fiyatlarına göre belirlenecektir” maddesi yer alıyor.
Kira artış oranı hesaplamasında yeni yöntem
Normal şartlarda yeni Borçlar Kanunu’na göre, kira zammında ÜFE’nin 12 aylık ortalaması değer alınarak hesaplama yapılıyordu. Ev sahipleri ÜFE değerini aşacak bir zam uygulayamıyordu. Ağustos ÜFE, 12 aylık ortalamalara göre %18,78 artış gösterdi. Buna göre, Ağustos ayında kira sözleşmesini yenileyecek olan kiracı, kira bedeline en çok %18,78 zam uyguluyordu. Örneğin, mevcut kira bedeli 1000 TL olan konutun, Eylül ayında yeni sözleşme ile birlikte yeni kira bedeli 1187,8 TL olarak belirlendi.
Kira artış oranı uygulamasında yapılan değişiklikle artık TÜFE rakamı kullanılacak. Ağustos TÜFE gerçekleşmesi 12,61 olarak belirlenmişti. Yeni kararın Eylül ayında uygulandığı varsayıldığında, 1000 tl kira bedeli zammı 188 tl yerine 126 tl olarak kabul edilecekti.
Vergilendirmede gerçek değer esas alınacak
Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji Bütçe Başkanlığı tarafından 2019-2021 yılları için hazırlanan Yeni Ekonomi Programı, Resmi Gazete’de yayımlandı. YEP kapsamında, emlak vergisi ve tapu harçları hususunda da yeni kararlar alındığı açıklandı.
Gayrimenkulün piyasa alım-atım değerini ifade eden, ekonomik koşullar ve arz-talep dengeleri esas alınarak belediyelerce belirlenen konut bedeli, rayiç bedel olarak ifade ediliyordu. Alınan kararlar doğrultusunda, tapu harcı ve emlak vergisine esas olan belediye rayiç değerinin gerçek değerden düşük gösterilmesi sonucu yaşanan düşük vergi ve harç ödeme sorununun önüne geçilmesi hedefleniyor.
