Küresel Sumud Filosu'ndaki kaçırılan Türk aktivistler dönüyor!

Gazze’ye insani yardım götürmek amacıyla yola çıkan Global Sumud Filosu’na yönelik İsrail saldırısının ardından sıcak gelişmeler yaşanıyor. Yunan kara sularında gerçekleşen müdahale sonrası kaçırılan aktivistlerin tahliye süreci başladı.

Özgürlük ve Sumud Filosu Avrasya Yönetim Kurulu Üyesi Hüseyin Dişli, filodaki son duruma dair kritik bilgileri paylaştı. Dişli’nin açıklamalarına göre, iki yönetim kurulu üyesi dışında tüm Sumud yolcuları Girit Adası’na nakledilerek karaya çıkarıldı.

Filoda bulunan 20 Türk vatandaşının tamamının sağlık durumunun iyi olduğu ve güvenli bir şekilde karaya ulaştığı iletildi.

Küresel Sumud Filosu açıklamasında, "Filonun saldırıya uğramasının ardından 175 aktivist, geri gönderme işlemi için Yunanistan'a ait Girit Adası'na götürüldü. Aktivistler arasındaki Türk vatandaşlarının bugün saat 17.00-18.00 aralığında İstanbul Havalimanı'nda olması bekleniyor." dedi.

HAVALİMANINDA DÖNÜŞ HAZIRLIĞI

Girit’te karaya ayak basan aktivistler, üç saatlik bir otobüs yolculuğunun ardından ülkelerine dönmek üzere adanın kuzeyindeki Heraklion Havalimanı’na naklediliyor. Havalimanında farklı ülkelerin konsolosluk yetkililerinin ve süreci takip eden avukatların beklediği öğrenildi.

İKİ KİŞİ EKSİK

Global Sumud Filosu (Global Sumud Flotilla) tarafından yapılan resmi açıklamada, Girit Adası’na nakledilen yolcuların aksine, Thiago ve Saif isimli iki aktivist hala İsrail tarafından alıkonulumakta.

Brezilyalı aktivist Thiago ve beraberindeki Saif’in derhal serbest bırakılmasını talep eden filo yönetimi, uluslararası kamuoyuna seslendi. Açıklamada, "Hükümetlerden, yasa dışı şekilde alıkonulan tüm aktivistlerin serbest bırakılması için İsrail rejimine baskı yapmalarını talep ediyoruz." ifadelerine yer verildi.

Yunanistan Maliye Bakanı Yanis Varoufakis, da Girit açıklarında durdurulan Global Sumud Filosu’na yönelik operasyonun ardından Atina ve İsrail yönetimine karşı zehir zemberek açıklamalarda bulundu.

Varoufakis, Girit’te karaya çıkarılan 180 kişilik mürettebattan farklı olarak, Filistin kökenli İspanyol vatandaşı Saif Abukeshek ve Brezilyalı aktivist Thiago Avila’nın özel bir operasyonla ayrıldığını açıkladı.

“Girit açıklarında 180 kişilik Sumud Filosu mürettebatını alıkoyan İsrail donanması, mürettebat içerisinden iki ismi özel olarak hedef seçti: Filistin asıllı İspanyol vatandaşı Saif Abukeshek ve Gazze’ye yönelik hukuksuz ablukayı kırma çabalarıyla tanınan Brezilyalı aktivist Thiago Avila. Girit'te karaya çıkarılan diğer filo üyelerinin aksine, Saif ve Thiago’nun gözaltı süreci devam ediyor ve bu iki isim doğrudan bir İsrail hapishanesine naklediliyor. Yaşanan skandallar, uluslararası hukukun açık bir biçimde iki kez çiğnenmesi anlamına geliyor. Zira İsrail, önce bu kişileri açık denizde yasa dışı yollarla derdest etti. Şimdi ise şiddet kullanarak hukuksuz bir şekilde kendi hapishanelerine sevk ediyor.”

"ATİNA BATI DEĞERLERİNİ HİÇE SAYDI"

Varoufakis, hükümetin İsrail ile suç ortaklığı yaptığına dikkat çekti:

"Yunan hükümeti İsrail’in suç teşkil eden davranışına tam olarak işbirliği yapıyor, arama ve kurtarma yükümlülüklerini fiilen terk ediyor. Uluslararası Hukuku ve İsrail’in Gazze’ye yönelik deniz ablukasını yasadışı ilan eden Uluslararası Adalet Divanı’nın kararını savunan Sumud Filosu’nun cesur mürettebatını mağdur ediyor. Yardım ve sessizlikleriyle Yunan hükümeti, Avrupa Birliği ve ana akım medya, sözde 'Batı değerlerini' hiçe saymakta, hatta çöpe atmaktadır."

TÜRKİYE'NİN KOORDİNASYONUYLA YABANCI TAHLİYE EDİLECEK

Edinilen bilgilere göre, farklı ülke vatandaşlarından oluşan çok sayıda yolcu, ülkelerine güvenli bir şekilde dönebilmek için önce Türkiye'ye gelecek.

Girit’te bekleyen aktivistlerin birçoğunun, Türkiye’nin sağladığı diplomatik güvence ve lojistik koordinasyon sayesinde İstanbul üzerinden memleketlerine uçması bekleniyor.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, Küresel Sumud Filosu'nda İsrail'in alıkoyduğu Türk vatandaşlarının durumuna ilişkin paylaşım yaptı.

Sözcü Keçeli, "Küresel Sumud Filosu'na, İsrail güçleri tarafından uluslararası sularda gerçekleştirilen hukuka aykırı müdahale sonucu alıkonulan vatandaşlarımız ve diğer katılımcılar Girit'te karaya çıkmıştır. Atina Büyükelçimiz ve konsolosluk çalışanlarımız Girit'te bulunmaktadır. Vatandaşlarımızın ve üçüncü ülke uyruklu bazı katılımcıların, özel bir uçak seferiyle bugün içerisinde Türkiye'ye getirilmeleri öngörülmektedir." ifadelerini kullandı.

OPERASYONUN ANATOMİSİ: İSRAİL DONANMASI YUNANİSTAN AÇIKLARINA NASIL GELDİ?

İsrail donanması, filonun Girit'te demirleyeceğini önceden tespit ederek Hayfa ve Aşdod limanlarından Saar 5 sınıfı korvetler ve Nahshon çıkarma gemisiyle harekete geçmişti.

Operasyonun başlamasıyla birlikte bölgede sinyal kesiciler (jammer) devreye alındı, gemilerin dış dünyayla tüm radar ve iletişim bağlantısı tamamen koparıldı. Havadan dronlarla sürekli gözetlenen filoya, İsrail’in özel kuvvetleri Şayetet 13 komandoları botlarla baskın düzenledi. Aktivistler, silah ve lazer tehdidi altında güvertelerde diz çöktürülerek tekneler ele geçirildi.

ATİNA’NIN KİRLİ İTTİFAKI

Saldırının Yunan kara sularının hemen dibinde gerçekleşmesine rağmen Atina yönetimi 24 saat sessiz kalmıştı. Diplomatik kaynaklara göre Yunanistan, İsrail ile Doğu Akdeniz’de Türkiye’ye karşı kurduğu enerji ve askeri ortaklığı riske atmak istemiyor. Özellikle istihbarat paylaşımı ve askeri ittifak ilişkileri nedeniyle Yunanistan’ın bu operasyona göz yumduğu ve filoya destek vermediğine vurgu yapıldı.

HUKUKİ MANİPÜLASYON

İsrail bu saldırıda ilk kez, BM Deniz Hukuku Sözleşmesi’nin 108. maddesine sığınarak gemilerde "uyuşturucu madde" bulunduğu iddiasını ortaya attı. Hukukçular, filonun şeffaf yapısı nedeniyle bu iddianın imkansız olduğunu, İsrail’in uluslararası kamuoyunu ikna etmek ve bayrak devletlerinin rızası olmadan yaptığı müdahaleyi "tevil etmek" için bu yola başvurduğunu açıkladı.

TÜRKİYE VE AVRUPA SUMUD İÇİN SOKAKLARA DÖKÜLDÜ

Saldırı haberinin duyulmasıyla birlikte Avrupa’nın önemli merkezleri protesto gösterilerine sahne oldu. İskoçya’nın Glasgow kentinde toplanan göstericiler, sivil aktivistlere yönelik şiddeti protesto ederken, İspanya’nın başkenti Madrid’de binlerce kişi Filistin için "acil seferberlik" çağrısıyla sokaklara döküldü.

Filoda vatandaşları bulunan İtalya’da Başbakan Giorgia Meloni, kurmaylarıyla acil bir toplantı gerçekleştirdi. İtalyan hükümeti, saldırıyı kınayarak kaçırılan İtalyanların derhal serbest bırakılmasını talep etti. İtalya ve Almanya dışişleri bakanlıklarından yapılan ortak açıklamada ise, "sorumsuz eylemlerden kaçınılması" çağrısı yapıldı.

İtalya Temsilciler Meclisi Milletvekili Arturo Scotto, yaşananları "Avrupa’nın göbeğinde şiddet ve hukuksuzluk" olarak tasvir etti.

İSRAİLLİ BÜYÜKELÇİ BAKANLIĞA ÇAĞRILDI

İspanya da saldırıya en sert tepkiyi veren ülkelerden biri oldu. İspanya Dışişleri Bakanlığı, İsrail’in Madrid Büyükelçiliği maslahatgüzarını derhal bakanlığa çağırarak operasyonu kınadı. Filoda 30 kadar İspanyol vatandaşının bulunduğunun öğrenilmesi üzerine, sol koalisyon ortağı Sumar ve diğer partiler, hükümetin Meclis’i acilen bilgilendirmesini talep etti.

ABD’DEN SKANDAL "HAMAS YANLISI" SUÇLAMASI

Uluslararası toplumun kınama yarışına girdiği sırada ABD’den İsrail’in iddialarını destekleyen skandal bir açıklama geldi. ABD Dışişleri Sözcüsü, filoyu "Hamas yanlısı bir girişim" olarak niteleyerek kınadı. Filoyu organize eden kurumları "terörist" ilan eden ABD, müttefiklerinden gemilere yakıt ve liman desteği vermemesini istedi. Ayrıca filoya katılan ülke vatandaşlarını "hukuki sonuçlarla karşı karşıya kalabilecekleri" konusunda uyardı.

KONGRE ÜYESİ TLAİB: BU BİR KORSANLIK EYLEMİDİR

Trump yönetiminin aksine ABD Kongre Üyesi Rashida Tlaib, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun insani yardım görevlilerini hedef almasını utanç verici olarak niteledi:

“İsrail ordusu, Gazze'ye yardım ulaştırmaya çalışan 211 cesur insani yardım görevlisini saldırarak ve kaçırarak hedef aldı. Bu, uluslararası sularda 600 milden fazla derinlikte işlenen utanç verici bir korsanlık eylemidir. Hâlâ Gazze'yi ablukaya alıyor ve aç bırakıyorlar. Hepsini şimdi özgür bırakın ve soykırımı sona erdirin.”

DÜNYADAN YÜKSELEN "DENİZ HAYDUTLUĞU" TEPKİLERİ

Malezya Başbakanı Enver İbrahim, saldırıyı "korsanlık benzeri bir eylem" ve deniz hukukunun açık ihlali olarak görüldüğünü aktardı.

İran Dışişleri Sözcüsü İsmail Bekayi, eylemi "terörist bir girişim" olarak tanımlayarak, aktivistlerin işkenceleriyle bilinen Ketziot Hapishanesi'ne sevk edilmesine tepki gösterdi.

Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, İsrail rejimini "soykırımcı" olarak niteleyerek, 3 Kolombiyalı aktivistin yasa dışı şekilde kaçırıldığını dile getirdi.

Polonya Dışişleri Bakanlığı kriz masası oluştururken, operasyonun tüm koşullarının acilen açıklığa kavuşturulmasını talep etti.

SUMUD FİLOSU NEDİR VE NEYİ AMAÇLIYOR?

Arapçada "kararlılık" veya "sarsılmaz direniş" anlamına gelen "sumud" kelimesinden adını alan filo, Gazze'ye denizden yardım ulaştırmak amacıyla oluşturulan en büyük sivil deniz konvoyu olarak öne çıkıyor.

Bu yılın ortalarında çeşitli aktivist ve insani yardım hareketlerinin birleşimiyle kurulan girişim, geçmişteki Özgürlük Filolarının devamı niteliğinde.

Ancak organizatörler, bu filonun çok sayıda gemi ve katılımcıyla daha geniş bir tabana yayıldığını vurguluyor.

Girişimin temel hedefleri arasında İsrail'in deniz ablukasını sembolik olarak delmek, Gazze'deki sivillere gıda, su ve ilaç gibi temel yardımları ulaştırmak ve Filistin halkıyla küresel dayanışmayı göstermek yer alıyor.

BAŞSAVCILIK’TAN SORUŞTURMA

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından, ablukayı kırmak ve insani yardım ulaştırmak maksadıyla Gazze’ye doğru yol çıkan Küresel Sumud Filosu’na İsrail’in gerçekleştirdiği şiddet eylemleriyle ilgili re’sen soruşturma başlatıldı.

12 ÜLKEDEN KINAMA

Türkiye, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Ürdün, Libya, Malezya, Maldivler, Moritanya, Pakistan, Güney Afrika Cumhuriyeti ve İspanya dışişleri bakanları ortak bir açıklama yapıp Sumud Filosu’na saldırıyı kınadı.

NELER OLDU?

İsrail'in Gazze ablukasını kırma ve yaşamsal insani yardım ulaştırmayı amaçlayan Küresel Sumud Filosu 2026 Bahar Misyonu, 12 Nisan'da İspanya'nın Barselona kentinden Akdeniz'e açıldı.

İtalya'nın Sicilya Adası'ndaki katılımlarla filo 26 Nisan'da yeniden yola koyulurken, 29 Nisan gece saatlerinde Girit Adası açıklarındaki uluslararası sularda İsrail ordusu yasa dışı müdahalede bulunarak aktivistleri taşıyan teknelere saldırdı.

Filo yetkililerinin verdiği bilgiye göre teknelerde 39 farklı ülkeden aralarında Türklerin de olduğu 345 katılımcı bulunuyor.

Gazze'ye 600 deniz mili uzaklıkta, Yunan kara sularından birkaç deniz mili açıkta düzenlenen saldırıda sivillerin akıbetine ilişkin sağlıklı bilgi alınamıyor.

Küresel Sumud Filosu yetkilileri, İsrail ordusunun saldırıda 21 tekneyi alıkoyduğunu, kurtulan 17 teknenin Yunan kara sularına girdiğini, 14 teknenin ise Yunan kara sularına doğru seyir halinde olduğunu aktardı.