Macaristan'da deprem: Orbán 16 yıllık iktidarından sonra yenildi.

Oyların %60'ı sayıldığında, Macaristan'ın Tisza partisi %52'den fazla destek alırken, Orbán'ın iktidardaki Fidesz partisi %38'de kaldı. Daha fazla oy sayıldıkça bu oran değişecektir.

Macaristan'da seçmenler, 16 yıldır iktidarda olan Başbakan Viktor Orbán'ı görevden alarak , Batı dünyasının en köklü popülist liderlerinden birine çarpıcı bir darbe indirdi.

Fidesz destekçileri, seçim yenilgisinin boyutları ortaya çıktıkça umutsuzluğa düştü.22:55'te yayınlandı

Görsel kaynağı,Reuters

Görsel kaynağı,Reuters

Görsel kaynağı,Reuters

Neden önemli: Başkan Yardımcısı Vance'in seçimlerin son günlerinde Orbán için kampanya yürütmek üzere görevlendirildiği Macaristan'daki siyasi deprem , Budapeşte'nin çok ötesine uzanacak.

Son durum: İki yıl önce Orbán'dan ayrılan ve yeni kurulan Tisza partisini siyasi bir dev haline getiren 45 yaşındaki eski Fidesz üyesi Péter Magyar, Pazar gecesi zaferini ilan etti.

Magyar, Facebook gönderisinde Orbán'ın kabul ettiğini söyledi .

Orbán'ın yardımcıları daha önce muhalefet lideri Magyar'ı seçim hileciliğiyle suçlamıştı .

Yakından bakıldığında: Seçmen katılımı, Komünist yönetimin sona ermesinden bu yana en yüksek seviyede gerçekleşti; bu durum hem Orbán'a karşı duyulan derin bıkkınlığı hem de ciddi bir meydan okuma ortaya koyabilecek yeni birleşmiş muhalefeti yansıtıyor.

Magyar, hem hayal kırıklığına uğramış muhafazakarların hem de geleneksel muhalefet seçmenlerinin desteğini alan, ideolojiler arası bir koalisyon kurdu.

Yıllarca süren yolsuzluk iddiaları, ekonomik baskı ve Avrupa Birliği ile gergin ilişkiler, Macaristan'ın Orbán'ın illiberal yönetimi altında rotasından saptığı yönündeki genel algıyı körükledi.

Daha geniş bir perspektiften bakıldığında: Pazar günkü seçimlerin önemi, nüfusu 10 milyondan az olan bir Orta Avrupa ülkesi için oldukça yüksekti.

Amerika Birleşik Devletleri: Orbán, Macaristan'ın göçmen karşıtı, Hristiyan milliyetçi yönetimini açıkça bir yönetim modeli olarak benimseyen MAGA hareketinin lideri Başkan Trump'ın yakın bir müttefiki olmuştur. Trump, seçim kampanyasının son günlerinde bizzat müdahale ederek Vance'i Budapeşte'ye göndermiş ve Orbán'ın kazanması durumunda Macaristan ekonomisini güçlendirmek için ABD'nin "tüm ekonomik gücünü" kullanacağına söz vermiştir .

Rusya: Orbán, Ukrayna işgalinden sonra bile sıcak ilişkilerini sürdürerek Vladimir Putin'in AB içindeki en yakın ortağıydı. Rusya'nın seçimlere müdahale etme girişimlerine rağmen görevden alınması, Kremlin'i önemli bir müttefikinden mahrum bıraktı ve Moskova'nın Avrupa'yı içeriden bölme yeteneğini zorlaştırdı.

Ukrayna: Orbán, Kiev'e yönelik AB yardımını defalarca engelledi veya geciktirdi ve daha derin askeri desteğe karşı çıktı. Ukrayna'yı seçim kampanyasının merkezine yerleştirdi ve Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky'yi Macaristan'ı savaşa sürüklemek için Macarlar ve AB ile komplo kurmakla suçladı.

AB: Orbán, yıllarca Brüksel ile hukukun üstünlüğü, göç ve demokratik normlar konularında çatışma yaşadı. Yenilgisi, Macaristan'ın AB ile ilişkilerinde bir yeniden yapılanmanın önünü açıyor ve yaptırımlardan güvenliğe kadar önemli konularda birliği güçlendirebilir.

İzlenmesi gerekenler: Magyar'ın partisinin, Orbán'ın kapsamlı anayasal değişikliklerinin bazılarını geri almak için gerekli olan üçte iki çoğunluğu kazanıp kazanmayacağı henüz belli değil.