ŞARIK BEY PARA KAZANSIN DİYE BARAJLAR ÇALIŞTIRILMIYOR!
Enerji Bakanı Hilmi Güler'in Meclis Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu'nda ''kurt kapanı'' diye anlattığı doğalgaz bağlantılı elektrik vurgununda korkunç bir gerçek daha ortaya çıktı:
Önceki yıllarda ''Karanlıkta kalıyoruz'' diye panik ortamı yaratan, kasıtlı olarak elektrikleri kesen devlet içindeki şebeke, özel sektöre apar topar çok büyük kapasiteli doğalgazdan elektrik üreten santraller inşa ettirmişti. Bu şirketlerle 20 yıla varan süreler için ''garantili alım anlaşmaları'' yapıldı. Yani devlet bu şirketlere ''Ne kadar elektrik üretirsen alacağım, alamasam bile parasını ödeyeceğim'' taahhüdü verdi. Şimdi toplam elektrik üretimi, talebi geçtiği için, devlet ucuz elektrik üreten barajlarını düşük kapasiteyle çalıştırıp, özel sektör doğalgaz santrallerinin ürettiği elektriği satın almak zorunda kalıyor. Bu çarpıklıkta en büyük rantı ise, en büyük kapasiteli santralleri kuran ENKA'nın sahibi Şarık Tara elde ediyor.
Kaynakları bloke ettik
Bu çarpıklığın detaylarına geçmeden önce Enerji Bakanı Hilmi Güler'in Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu'nda anlattıklarını hatırlayalım.
* Geçen sene aldığımız 17 milyar metreküp gazın 11 milyarını elektrik üretmede kullandık. Yani pahalıca diye nitelendirdiğimiz gazı biz elektrik üretmekte kullanıyoruz. Elektrik üretirken de yüzde 22'sini kaybediyoruz, kayıp-kaçak oranıyla. Halbuki bizim elektrik üretebileceğimiz kömürlerimiz var, kömür santrallerimiz var, yapmışız. Barajlarımız var, kurmuşuz. Fakat bunları kullanmamışız. Çünkü 'al-ya da öde'ye giriyor bizim doğalgazımız. Eğer kullanmazsak doğalgazı, parasını ödüyoruz. Bunu ödemeyelim diye, göze de fazla batmasın diye kömürleri çalıştırmamışız.
* Elektrik alım garantilerinin Hazine üzerindeki yükü, alım garantili elektriğin haddi layık değerini aşan kısmı (devletin benzer üretim yapan birimi ile arasındaki fark) Yap-işlet-devret doğalgaz santrallerinde 4.9 milyar dolar, Yap işlet devret HES'lerde (barajlar) 1.3 milyar dolar, yap işlet santrallerde (doğalgaz ve termik) 12.5 milyar dolar. Emsal fiyatın üzerindeki rakam. Yani tırnak içinde, yediğimiz kazık.
* Geldiğimizde kömür santralleri tam kapasite çalışmıyordu, barajlar tam kapasitede çalışmıyordu. Bunların hepsinin rakamları var.
Mecburen Tara'ya
Tablo ortada. Bu durumda ne olduğunu anlatmıştık ama bir kez daha tekrarlayalım. Başta, en büyük kapasiteli santralleri kuran Şarık Tara'nın ENKA'sı olmak üzere, devletle alım garantili kontrat yapan şirketlerin elektriğini satın alıyor, devlet malı barajları çalıştırmıyoruz.
Peki buradan kaybımız ne? Yolsuzluk Komisyonu tutanaklarına göre, Enerji Bakanı Hilmi Güler hidroelektrik santrallerinde üretilen elektriğin devlete maliyetini kilovatsaat başına 1.5 cent olarak veriyor. Hatta bazı barajlarda bu maliyetin 0.3 cent'e kadar düştüğünü belirtiyor. Kömür yakarak elektrik üreten termik santrallerdeki ortalama maliyet ise 2 cent.
Buna karşılık alım garantili anlaşmalar nedeniyle, en fazla 2 cent'e malolacak elektrik yerine devlet Şarık Tara'nın santrallerinden 4.2 cent'e elektrik satın alıyor. Bu fiyat baraj elektriği fiyatından yüzde 300, kömür elektriği fiyatından ise yüzde 110 daha fazla.
Neden Şarık Tara?
Burada okurların aklına şu soru takılabilir. VATAN neden Şarık Tara'nın sahibi olduğu santralleri öne çıkartıyor? Öyle ya. Daha pek çok doğalgaz santrali var ve anlaşmaları da benzer özellikler taşıyor. Nedeni şu: Şarık Tara'nın şirketleri özel sektör elektrik üretiminde aslan payını alıyor. Tara'nın Adapazarı, Gebze ve İzmir'deki santrallerinin toplam üretim kapasitesi yılda 32 milyar kilowatsaat. 2001 yılında Türkiye'deki tüm barajların toplam üretimi 24 milyar kilowatsaat.
İşte bu nedenle krizlerden bunalan Türk halkı hababam Şarık Bey'in cebini ısıtmak için çalışıyor.
Tara: Gönlüm çok rahat, veremeyeceğim bir hesabım da yok
ENKA Onursal Başkanı Şarık Tara, dün gazetemizde manşetten verdiğimiz haber üzerine bir açıklama yaptı ve şirket olarak haklarında çıkan iddiaların yanlış olduğunu öne sürdü. Konuyla ilgili olarak ilerleyen günlerde geniş bir açıklama yapacağını belirten Tara, ''Yazılan iddialar yanlış. Gönlüm çok rahat, memlekete çok iyi birşey yaptığıma inanıyorum. Verilmeyecek hesabım yok'' diye konuştu. Elektrik satışında 1.32 cent'lik paranın kendi hisseleri olduğunu, kalanın ise BOTAŞ'a ait olduğunu kaydeden Tara, iddialarda gelir ile kârın karıştırıldığını söyledi.
(Vatan)
Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 20:11