TÜRKİYE 2010 İÇİN 'ENDİŞELİ İYİMSER'
Ipsos KMG tarafından 2007 senesinden bu yana her yıl gerçekleştirilen Türkiye 2010 Beklentiler Beğeniler Araştırması, tamamlandı. Araştırmada; Türkiye'nin kişisel ve ekonomik beklentileri, tüketim ve yatırım eğilimleri, toplumsal ve siyasi gündeme bakışı, en beğendiği markalar ve ünlüler gibi birçok konuda ilgi çekici ve düşündürücü sonuçlar yer aldı.
Araştırma sonuçlarını değerlendiren Ipsos KMG CEO'su Vural Çakır konuyla ilgili olarak, "Gelenek haline getirdiğimiz yeni yıl araştırmasının sonuçlarını gördüğümde ilk aklıma gelen sözcükler bunlar oldu; endişeli iyimserlik. 2009'a girerken kriz psikolojisi toplumu etkisi altına almış ve beklentiler sert düşüşlerle birlikte negatife dönmüştü.
Türkiye'nin daha ileriye gideceğini bekleyenlerde 20 puanlık, kişisel durumunun daha iyi olacağını düşünenlerde 6 puanlık düşüşler vardı. Tüketim harcamalarının azalacağını düşünenler 12 puan artmıştı. 2009 tüketici geri çekilmesi ile başlamıştı" dedi.
2010 yılına bakıldığında bütün ana göstergelerde pozitife dönüş gözüktüğünü ifade eden Çakır şöyle devam etti: "Yeni yıla geri gelen tüketici ile başlıyoruz. Kişisel olarak daha iyi bir duruma ulaşacağını söyleyenlerde 5, kişisel gelirinin artacağını düşünenlerde 2, Türkiye'nin iyiye gideceğini düşünenlerde 2, ekonominin daha iyi olacağını düşünenlerde 5 puanlık artışlar var. Bunlar havanın pozitife döndüğünün göstergeleri; yani işin iyimserlik kısmı.
Öte yandan, bu artış puanları oldukça küçük, 5 puan ve altında. Yani kırılganlığa açık. Geçen yıl ki sert düşüşleri telafi edecek düzeyde değiller. 2007 ve 2008'de yüksek iyimserlikten de uzaklar. Örneğin 2007 ve 2008'de ekonomi ile ilgili pozitif beklentileri olanların oranı yüzde 50'lerin üzerinde seyrediyordu. Şimdi, 2010'a başlarken seviye yüzde 42'de. Tüketici geri geliyor ama endişeli bir şekilde geri geliyor."
Araştırmaya göre, yatırım araçları tercihinde krizle birlikte altın egemenliği netleşmiş; altın tercihi önceki yola göre 10 puanlık artışla yüzde 40'a çıkıyor. Euro geleneksel dolara karşı üstünlük sağlıyor; tasarruflarını Euro'ya yatırmayı düşünenler 3 puanlık artışla yüzde 5'e çıkıyor. Konut yatırımı değişiminde ise düşme var; geçen yıl yüzde 21 olan konut alım tercihi yüzde 18'e iniyor.
2009'da AK Parti oyları ilk kez düşme eğilimine girmişti. Araştırmaya göre AK Parti ve CHP'de çok hafif düşme görünürken MHP yükseliyor ve Türkiye Değişim Hareketi de seçmen gündemine giriyor. Cumhurbaşkanı ve Başbakan'dan memnuniyet konularında da hafif düşmeler var. 2008'de yüzde 74 olan Başbakan'dan memnuniyet, 2009'da yüzde 55'e düşmüştü, şimdi ise yüzde 53. Güvenlik ve huzur açısından tedirginlikler artıyor. Daha güvenli bir ülke olacağımız konusunda beklenti 20 puan düştü. Büyük şehirler daha
güvensiz olur ifadesine katılanların oranı yüzde 61.
Araştırmaya göre, din, şeriat, laiklik ekseninde süren tartışmaların kamuoyu gündemi üzerine etkisi, bir şekilde "istikrara" ulaştı. Laikliğin güçlenmesini bekleyenlerde, dinin etkisinin artmasını bekleyenlerde durum 2009 ile yaklaşık olarak aynı seviyede.
Kürt - Güneydoğu meselesi çelişkili iki dinamiğin etkisi altında; sorunun çözüleceğine olan inanış 5 puanlık artışla yüzde 32'ye ulaştı. Hemen hemen aynı oranda kişi ise Türkiye'nin bölünebileceğini düşünüyor.
İlginç bir test sorusu olan "Abdullah Öcalan 2010'da serbest bırakılır" cümlesine katlım yüzde 14 oranına ulaştı. Açılım politikasının başarıya ulaşacağını düşünenlerin oranı ise yüzde 38. Ergenekon olarak davanın adil bir sonuca ulaşacağı tahmini ise yüzde 27.
EN BEĞENİLEN MARKALAR DAYANIKLI TÜKETİMDEN
Türkiye'nin En Beğenilen Markaları sıralaması genelde dayanıklı tüketim ve tekstil ürünlerine dayanıyor. Türkiye'nin ilk 10 "lovemark"ı; Arçelik, Adidas, Beko, Nokia, Bosch, Vestel, LC Waikiki, Nike, Ülker ve Sony.
Türkiye'nin yüzde 59'unun roman yazarları, yüzde 62'sinin köşe yazarları hakkında bilgisi yok. Görüş belirten, fikri olanlara göre ise Türkiye'nin 2010'a girerken yıldızları romanda Orhan Pamuk, televizyonda Uğur Dündar, köşe yazısında Emin Çölaşan, müzikte Sezen Aksu.
İlki 2007'de yapılan Türkiye Beklentiler - Beğeniler Araştırması, 2009 araştırmasıyla benzer örneklem üzerine kurulu olarak 7 - 15 Aralık 2009 tarihlerinde gerçekleştirildi. TÜİK "NUTS" örneklemi esas alınarak 26 il merkezi ve bu illere bağlı yarı kent ve kırsal alanda yürütülen saha uygulamasına dayanan çalışmada 18 yaş üstü kapsandı ve bin 100 kişi ile görüşüldü. Toplamada bilgisayar destekli telefon anketi (CATI) sistemi kullanıldı.
Bu sistem görüşmelerin gerektiğinde tam olarak kaydına da olanak
veren ve anket güvenliğini yüzde yüz sağlayan özellikler taşıyor. Örnekler (anket yapılan bireyler) telefon numaralandırma sistemine dayanan tesadüfi seçimle belirlendi.
