Suriyeli muhalifler iki yıllık çekilme ve savunma döneminin ardından İdlib'i alarak Suriye iç savaşının seyrini değiştirme şansı elde etti. Peki İdlib zaferi muhalefet için ne anlama geliyor? Al Jazeera Türk mercek altına aldı.
Muhalifler, 4 gün süren çatışmalardan sonra İdlib'i tamamen kontrol altına almıştı. Savaş öncesi nüfusu 700 bin olan İdlib mütevazı bir tarım kenti. Savaş sürecince çevresi büyük oranda muhalifler tarafından kuşatılan İdlib, ülkenin birçok şehrine açılan stratejik nokta olma özelliğini korudu.
İdlib, Suriye'nin doğusunda yer alan Haseke, Deir ez Zor ve Rakka illeri ile batısındaki liman kentleri Lazkiye ve Tartus'un bağlantısının sağlandığı kavşak noktası.
İdlib, pek çok muhalif grubun da oluştuğu kent. Bunların arasında Ahraruş Şam, bir süre önce Nusra Cephesi tarafından varlığına son verilen Cemal Maruf'un grubu Suvvar Suriye de var.
Muhaliflerin İdlib'i tamamen ele geçirmesinde, farklı muhalif gruplar arasındaki anlaşmazlıkların çözülmesi büyük rol oynadı. Muhalif grupların Cemal Maruf liderliğindeki grubu İdlib'den çıkarmasının ardından kentte birlik sağlandı. Hatta IŞİD'e yakın olan bazı gruplar bile İdlib operasyonunda muhaliflerin yanında yer aldı. Ayrıca Esed rejiminin bölgedeki en önemli askeri noktaları Hamidiyye ve Vadi Dayf'ın ele geçirilmesi de önemli bir dönüm noktası oldu.
IŞID faktörü etkili oldu
IŞİD'in muhalif bölgelere yönelik saldırılarının durması ve Kürt bölgelerinde savaşını sürdürmesi, Halep başta olmak üzere bölgede ilginin rejimle savaş yönünde yoğunlaşmasını sağladı.
1,5 ay önce Nusra Cephesi tarafından gerçekleştirilen ve İdlib'in ele geçirilmesini hedefleyen operasyon 3 günlük çatışma sürecinden sonra başarısızlıkla sonuçlandı.
İki hafta önce muhalif 7 grup bir araya gelerek Fetih Ordusu'nu ilan etti ve 24 Mart günü şehrin doğusundan ilk saldırısını gerçekleştirdi. Aynı gün batı ve güneyden açılan cephelerle şehir merkezinde bulunan rejime ait mevziler top atışlarıyla vuruldu. Aynı zamanda birçok noktada canlı bomba eylemi gerçekleştiren muhalifler ilk 6 saatin sonrasında ilk savunma hatlarını aşarak şehri 3 noktadan kuşatma altına aldı.
Güneybatı hattında açık kalan koridor da çatışmaların 3. gününde muhalifler tarafından kapatıldı. Rejime bağlı askeri birlikler güneybatı istikametinden Eriha'da bulunan askeri üsse çekilirken, çatışmaların 4.günü muhalifler İdlib genelinde kontrol sağladı.
İdlib'de nüfusun çoğunluğu Sünnilerden oluşuyor. Alevi, Şii ve Durzilerin de yaşadığı kentten 2 gündür devam eden yoğun bombardıman nedeniyle kaçış sürüyor.
Yoğun hava saldırıları
Suriye rejimi, muhaliflerin İdlib kent merkezini ele geçirmesinin ardından bölgeye büyük çapta hava saldırısı başlatmıştı. Rejime ait savaş uçakları kent merkezi ve civardaki ilçeleri bombalamaya devam ediyor.
Saldırılar çoğunlukla merkezde bulunan mahallelere düzenlenirken, çevre köy ve ilçelere de varil ve füze saldırıları gerçekleştirildi.
Bombalanan yerler arasında Suriye Kızılay'ına ait Hilal Hastanesi de bulunuyor. Hastaneye düzenlenen saldırıda çok sayıda kişi yaralandı.
Bu arada Suriyeli muhalifler, İdlib'in Lazkiye yolu üzerinde Mastume Karmit askeri üssünü ele geçirmek için saldırıyor. Bölgede şiddetli çatışmalar var.
Muhalif gruplar şehre düzenlenen ağır bombardımana karşı halkı uyarırken şehirden çıkmak isteyenlere de yardım edileceği yönünde anonslar yapıyor.
Suriye rejimi İdlib'i kaybetmesinin ardından, rejim için hayati öneme sahip Lazkiye kentinde tehdit algısının artması sonrasında kenti geri almak için saldırıyor.
Muhalifler İdlib'i alarak, Akdeniz kıyısında rejim kontrolündeki Lazkiye kentine daha da yaklaşmış oldu.
Kaynak: Al Jazeera
