Kamuoyuna mal olmuş isimler, 2003 yılı içerisinde öyle şeyler söylediler ki yıllar geçse de unutulacak gibi değil. ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld’in Pentagon’daki bir brifingde kullandığı ifadeler aradan aylar geçmesine rağmen anlaşılamadı!
‘Biliyorsunuz, herkes başkanken hata yapar’ diyordu. ABD eski başkanlarından Bill Clinton, mevcut başkan George Bush’un ulusa sesleniş konuşmasında çarpıtılmış istihbarat bilgisi kullandığının anlaşılması üzerine. Clinton’ın bu sözü, 2003’ün en akılda kalan ifadelerinden biri olarak kayıtlara geçti. Daha başka neler söylenmedi ki! Söz gelimi, Publishers Weekly editörlerinden Charlotte Abbott, siyasilerin oto biyografilerinin neden satmadığına dair şöyle diyordu: ‘Sorun şu ki, politikacıların çoğu, hayatlarının gerçekte olduğundan daha önemli olduğunu düşünüyorlar.’
Rumssfeld ne demek istedi ?
2003’te sarf edilen hiçbir söz, ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld’inki kadar gerçeküstü değildi. Bakın Rumsfeld, Amerika’nın terörle mücadele politikasını Pentagon’daki bir brifingde nasıl tanımlıyordu: “Bilinen bilgiler var. Bunlar, bildiğimizi bildiğimiz şeyler. Bilinen bilinmeyenler de var. Demek istiyorum ki, bilmediğimizi bildiğimiz şeyler var. Ama aynı zamanda bilinmeyen bilinmeyenler de. Bilmediğimizi bilmediğimiz şeyler de var”. 2003’e damgasını vuran kelamlardan akılda kalanlar şöyle:
‘Madem hukuktan bahsediyoruz, durun o zaman avukatımı çağırayım!’ (ABD Başkanı George Bush, Irak’taki ihalelelere ülkesinin dahil edilmemesinin uluslararası hukuka aykırı olduğunu söyleyen Almanya Başbakanı Gerard Schröder’e cevap verirken.)
‘Bayanlar, baylar. Onu yakaladık!’(Amerika’nın Irak Genel Valisi Paul Bremer-Saddam’ın yakalanması üzerine.)
‘Usame Bin Laden’i ele geçireceğiz diye, 100 bin Usame Bin Laden daha yetiştiriyoruz!’ (Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek, Amerika’nın Irak’a müdahalesinin tehlikelerine dikkat çekerken.)
‘Bizi kurtarıcı olarak selamlayacaklar.’ (ABD Başkan Yardımcısı Dick Cheney, Irak işgalini yorumlarken.)
‘O benim, ne istersem yaparım. İstersem işkence bile yaparım.’(Harry Potter karakteri ile büyük bir şöhrete kavuşan yazar J.K. Rowling’in, ortaya çıkardığı karakterle ilgili yorum yaparken.)
‘Beni en çok şaşırtan Irak’daki Amerikalı askeri yetkililerin, her adımda ayaklarına onlarca biyolojik ve kimyasal silaha takılacağına inanmaları.’ (BM eski silah denetçilerinden Hans Blix’in Irak’daki kitle imha silahı araştırmasını değerlendirirken.)
‘İlk geldiğimizde, her şey siyah beyazdı. Şimdi her şey gri.’ (Amerikan ordusundan üst düzey subay William Sanchez, savaş sonrası Irak’ı tanımlarken.)
‘Biz bir üçüncü dünya ülkesinin elektrik şebekesine sahip süper gücüz.’(New Mexico eyaleti valisi ve Clinton dönemi Enerji Bakanı Bill Richardson, Amerika ve Kanada’da hayatı felç eden elektrik kesintisinin ardından.)
‘Eğer gerçekten dedikleri kadar akıllıysalar, nasıl oldu da beni bu zamana kadar yakalayamadılar?’(Yüzlerce yalan haber yaptığı için işten atılan New York Times gazetesi muhabiri Jayson Blair’in patronları üzerine yorumu.)
‘Kongre, bankamatik değildir!’ (Batı Virginia Demokrat Parti Senatörü Robert Byrd, Kongre’nin Irak’ın yeniden yapılandırılması için istediği 87 milyar dolarlık ek bütçeye itiraz ederken.)
En çok telaffuz edilen kelime: Embedded
Amerika’da dil kullanımı üzerine yayın yapan YourDictionary.com internet sitesi, İngilizce konuşulan ülkelerde 2003’ün en çok üzerinde durulan kavramını açıkladı: Embedded. Türkçeye de ‘iliştirilmiş’ olarak geçen emdedded kelimesi, Irak Savaşı’nda Amerikan ordusu içinden savaşı takip eden gazetecileri tanımlamak için kullanıldı. Yine aynı siteye göre embedded kelimesinin ardından dillere en çok pelesenk olan ikinci kelime ise, Uzakdoğu kökenli bulaşıcı hastalığa ismini veren SARS oldu. Listede yer alan diğer kelimeler ise şöyle:
‘Ground Zero’ (Dünya Ticaret Merkezi enkazının bulunduğu bölge), ‘Shock-and-awe’ (Amerikan ordusunun Bağdat’a yönelik şiddetli bombardıman operasyonuna verdiği isim.) Yine aynı kaynağa göre, Amerika’da 2003 yılında en çok telaffuz edilen isim Saddam oldu! Saddam, Başkan George Bush ve eski aktör yeni politikacı Arnold Schwarzenegger’i geride bırakarak liste başı oldu.
ABD medyasında en çok manşet olan isimler
Time dergisi, Amerikan medyası üzerine yaptığı bir araştırmayla, 2003’de manşetlere en çok tırmanan isimleri belirledi. Dergiye göre Amerikalıların gündemini şu isimler belirledi: Saddam Hüseyin (Irak devrik lideri), Usame Bin Laden, (El Kaide lideri), Muhammed Said El Sahaf (Irak eski enformasyon bakanı), Arnold Schwarzenegger (Aktör-California valisi), Vladimir Putin (Rus devlet başkanı), Kim Jong-İl (Kuzey Kore devlet başkanı), Tony Blair ( İngiltere başbakanı), Jessica Lynch (Irak’da esir düşen Amerikalı kadın asker), Jon Stewart (Komedi yıldızı-TV şovmeni), Frank Gehry (Sürrealist mimar), Paul Bremer (Amerika’nın Irak’daki Genel Valisi)
Güncellenme Tarihi : 16.3.2016 21:20
