Trump'tan İran'a "ya tamam ya devam" ateşkes listesi! İşte masadaki 6 şart

ABD basınının Beyaz Saray kaynaklarına dayandırdığı habere göre, Donald Trump’ın en yakınındaki isimler Jared Kushner ve Steve Witkoff, İran'la ateşkes için gizli bir mekik diplomasisi başlattı. İran’a "6 maddelik" şart listesi hazırlandı.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile devam eden savaşı sonlandırmak için diplomasi trafiğini başlattı. Axios'un haberine göre aralarında Jared Kushner’in de bulunduğu özel ekibin hazırladığı barış planında, Tahran’ın nükleer ve askeri kapasitesini tamamen donduracak 6 ağır şart masada.

ABD tarafı "tazminat" talebini reddederken, dondurulan varlıkların iadesi konusunda "kelime oyunları" ile bir çıkış yolu arıyor.

Trump yönetimi savaşın bir sonraki aşaması ve barış görüşmelerinin çerçevesi üzerinde çalışmaya başladı.

Trump her ne kadar "savaşı bitirmek istediğini" söylese de, kurmayları çatışmaların iki ila üç hafta daha süreceğini öngörüyor.

ABD’NİN MASADAKİ "KIRMIZI ÇİZGİLERİ"

Washington, barış için Tahran’dan şu 6 kritik taahhüdü istiyor:

Füze programının 5 yıl boyunca tamamen durdurulması.

Uranyum zenginleştirme faaliyetine son verilmesi (sıfır zenginleştirme).

Natanz, İsfahan ve Fordow nükleer tesislerinin devreden çıkarılması.

Nükleer makinelerin üretimi ve kullanımı üzerinde sıkı dış denetim.

Bölge ülkeleriyle füze sayısını 1.000 ile sınırlayan silah kontrol anlaşması.

Hizbullah, Husiler ve Hamas gibi vekil gruplara finansman desteğinin kesilmesi.

TAZMİNAT YERİNE "DONDURULMUŞ VARLIK" FORMÜLÜ

İran tarafı barış için ateşkes, saldırmazlık garantisi ve savaş zararlarının tazmin edilmesini şart koşuyor.

Trump’ın "tazminat" kelimesini "başlangıç bile olamayacak bir konu" olarak gördüğü belirtilirken, ABD’li yetkililer bu krizi aşmak için bir formül üzerinde duruyor.

Yetkililer, "Onlar buna tazminat diyor, biz ise dondurulmuş paranın iadesi diyebiliriz. Bu bir kelime oyunudur ve sistemlerini rahatlatacak siyasi bir kılıf bulabiliriz" değerlendirmesini yapıyor.

YENİ ARABULUCU ARAYIŞI: KATAR ÖN PLANDA

Trump’ın ekibi şu an iki temel sorunun cevabını arıyor: İran’da masada kiminle oturulacak ve arabulucu kim olacak? ABD’li yetkililer, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’yi karar verici değil, bir "faks makinesi" olarak görüyor ve doğrudan sonuç alabilecekleri isimlere ulaşmaya çalışıyor.

Öte yandan, geçmişteki Umman arabuluculuğuna güvensizlik duyan Washington, Gazze sürecinde güven tazeleyen Katar’ı ana arabulucu olarak masaya çekmek istiyor.

HÜRMÜZ'Ü KİM KONTROL EDECEK?

Savaşı bitirecek herhangi bir anlaşmanın Hürmüz Boğazı’nın koşulsuz açılmasını içermesi gerektiğini vurgulayan ABD tarafı, İran’ın masaya oturacağına inanıyor. Ancak Tahran, geçmişte anlaşmaları tek taraflı bozan bir yönetimle müzakere etmenin zorluğuna dikkat çekerek temkinli yaklaşıyor.

Kushner ve Witkoff’un sunduğu şartların, savaşın gidişatını mı belirleyeceği yoksa yeni bir tırmanışa mı yol açacağı önümüzdeki günlerde netleşecek.