Demans kaynaklı ölümler her 10 kişiden birini aşarak Avustralya'da en önde gelen ölüm nedeni olmaya devam ediyor.
Avustralya İstatistik Bürosu'na göre, en önde gelen beş ölüm nedeni, Avustralya'daki tüm ölümlerin üçte birini oluşturuyor. ( Fotoğraf: Pexels )
Kısacası:
Demans, Avustralya'da ölümlerin en önde gelen nedeni olmaya devam ediyor ve 2025 yılında tüm ölümlerin yüzde 10'undan fazlasını oluşturacak.
2025 yılında 188.421 ölüm kaydedildi, genel ölüm oranları ise salgın öncesi seviyelere geriledi.
Öte yandan intihar hâlâ erken ölümün en önde gelen nedeni olsa da, erkek intiharları son on yılın en düşük seviyesine geriledi.
Avustralya İstatistik Bürosu'na (ABS) göre, geçen yıl Avustralya'daki tüm ölümlerin onda biri demans nedeniyle gerçekleşti.
Alzheimer hastalığı da dahil olmak üzere demans kaynaklı 19.000'den fazla ölümle, 2025 yılında ülke genelinde en önde gelen ölüm nedeni olmaya devam etti.
Avustralya İstatistik Bürosu (ABS) ölüm istatistikleri başkanı Lauren Moran, bu ölümcül rahatsızlığın 2024 yılında en önde gelen ölüm nedeni haline geldiğini ve o zamandan beri listenin başında yer aldığını söyledi.
Cinsiyete göre incelendiğinde, son 10 yıldır kadınlar arasında en ölümcül hastalık olmuştur.
"Avustralya'da ilk kez demans, tüm ölümlerin yüzde 10'undan fazlasını oluşturuyor."
Bayan Moran şöyle dedi.
Avustralya Ulusal Üniversitesi'nden demograf Liz Allen, Avustralya'nın yaşlanan bir toplumdan ziyade yaşlanmış bir toplum olduğunu ve yakında ölümlerin doğumları geçeceğini söyledi.
"Yani başka bir deyişle, daha uzun ve daha sağlıklı yaşıyoruz. Sonuç olarak, ölüm nedenlerinin büyük çoğunluğunu bunama ve Alzheimer gibi hastalıklar oluşturuyor," dedi.
2025 yılında ikinci en yaygın ölüm nedeni, kalbin oksijensiz kalması sonucu oluşan iskemik kalp hastalığı olup, ölümlerin yaklaşık yüzde 8'ini oluşturmaktadır.
Ancak bu hastalıktan ölen Avustralyalıların sayısı, 1968'den bu yana en düşük seviyede.
Ölümün önde gelen diğer beş nedeni arasında beyin hastalıklarını (serebral ve damar hastalıkları), akciğer kanserini ve kronik alt solunum yolu hastalıklarını sayabiliriz.
Bu beş rahatsızlığın toplamı, Avustralya'daki tüm ölümlerin üçte birini oluşturmaktadır.
Genel nüfusta intihar oranlarında hafif bir düşüş yaşanırken, Aborjin ve Torres Boğazı Adalıları arasında intihar oranları arttı.
Ölüm oranları COVID öncesi trendine geri döndü
Avustralya'da ölüm oranları 2025 yılında düşüş gösterdi ve bu da ülkenin uzun vadeli eğilimini salgın öncesi seviyelerine geri getirdi.
Avustralya'da ölüm yaşı ortalaması 81,9 yıl olup, ölümlerin üçte ikisinden fazlası 75 yaş ve üzeri kişilerde görülmüştür.
Avustralya İstatistik Bürosu'nun (ABS) yaşa göre standardize edilmiş ölüm oranı, 2025 yılında hem erkekler hem de kadınlar için düştü.
Bu, 100.000 standart nüfus başına düşen ölüm sayısını ifade eder ve bu sayılar COVID-19 öncesi seviyelere geri döndü.
Bayan Moran, yaşlanan nüfusla birlikte ölüm sayısının zamanla artmasının muhtemel olduğunu, ancak nüfus büyüklüğüne oranla azalacağını söyledi.
"COVID-19 pandemisi bu düzeni geçici olarak bozdu, ancak bu oranlar Avustralya'nın ölüm oranlarındaki düşüşün uzun vadeli trendine geri döndüğünü gösteriyor," dedi.
Genel nüfus eğilimlerine rağmen, Aborjin ve Torres Boğazı Adalıları arasında ülkenin her yerinde önde gelen ölüm nedeni iskemik kalp hastalıkları olmaya devam etti.
Yerli halk için yaşa göre standardize edilmiş ölüm oranı da 2025 yılında yüzde 5,2 arttı.
İntihar oranları düşüyor, uyuşturucu kaynaklı ölümler artıyor.
2025 yılında toplam 3.283 kişi intihar sonucu hayatını kaybetti; bu, bir önceki yıla göre hafif bir düşüş anlamına geliyor ve bu ölümlerin %73,9'unu erkekler oluşturuyor.
İntihar sonucu hayatını kaybeden kişilerin ortalama yaşı 45'ti.
Hem erkeklerde hem de kadınlarda erken ölümün önde gelen nedeni olmaya devam etse de, erkek intiharları 2016'dan bu yana en düşük seviyesine geriledi.
Ayrıca, Avustralya İstatistik Bürosu'nun (ABS) bu zaman serisinde kaydedilen en yüksek rakam olan 320 intihar sonucu ölüm vakası da Aborjin ve Torres Boğazı Adalıları arasında gerçekleşti.
İntihar oranlarındaki artış en yüksek seviyede yerli kadınlar arasında görüldü; bu grupta intihar vakaları %42 arttı.
Avustralya İstatistik Bürosu (ABS), verilerin ön preliminary olduğunu ve adli soruşturmalar tamamlandıkça değişmesinin beklendiğini belirtti.
Avustralya İntiharı Önleme Derneği'nden Chris Stone, erkeklerdeki intihar oranları konusunda iyimser olmak için nedenler olduğunu ancak rakamlarda yeterli bir değişiklik olmadığını söyledi.
"Bu sayının önemli ölçüde düşmesi ve yaklaşık olarak aynı kalmaması için intihar önleme konusunda daha fazla eyleme ihtiyacımız var."
Bay Stone şöyle dedi.
2025 yılında uyuşturucuya bağlı ölümlerde de artış yaşandı ve bu sayı bir önceki yıl 2.007 iken 2.063'e yükseldi.
Avustralya İstatistik Bürosu'ndan Bayan Moran, uyuşturucuya bağlı ölümlerin ortalama yaşının 48,2 olduğunu ve bunun, ölüm oranının zirve yaptığı 1999 yılına göre neredeyse 15 yıl daha yüksek olduğunu söyledi.
Geçen yıl uyarıcı maddelerle bağlantılı 779 uyuşturucu kaynaklı ölüm vakası yaşanırken, bu sayı 2021'de 504'e düştü.
